केन्द्रीय संस्करण

साहित्य

मैमत्ता सत्ता  ? (व्यङ्ग्य) access_timeपुस २९, २०७५

वैधानिक बाटोबाट सत्ताको डाडुपुन्यु हात  लागेपछि लाटो पनि बाठो हुँदो रहेछ । पहिलेदेखि नै चम्बु भएका जम्बुहरूको त कुरै बेग्लै । राज्यशक्ति लिएछि कतिपय राजनीतिक मान्छे भैँमा न भाँडा भएर मैमत्ता हुने अपसंस्कृति अविकसित राजनीतिक देशको दीर्घरोग नै भएको छ । यही दशा...

पुस्तक समीक्षा : ‘अल्टिमेट आकाश’मा देखिएको विम्ब access_timeपुस २८, २०७५

सन्तोष लामिछानेको उपन्यास ‘अल्टिमेट आकाश’ प्रकाशनमा आएको छ । उनको पहिलो कृति ‘चामल खानेहरू र चौलानी पिउनेहरू’ कविता सङ्ग्रह पनि मेडिसनमै विमोचन भएको थियो । उनी अमेरिकाको म्याडिसनस्थित नेपाली–अमेरिकी मैत्री सङ्घका वर्तमान अध्यक्ष पनि हु...

कविता : धर्म भेटियो, कर्म भेटिएन access_timeपुस २८, २०७५

राजन पौडेल धर्म भेटियो, कर्म भेटिएन धर्मैधर्मको देशमा, धेरै धर्महरू भेटिए कर्म भेटिएन यहाँ ईश्वरको डर राख्ने कर्मचारी भेटिएन  न त नेता भेटियो  न त सतगुरु ।  धर्मैधर्मको देशमा अधर्म मात्र भेटियो कर्मी पराकर्मी, सतकर्मी भेटिएन घुसवीर र भ्रष्टवी...

कविता : इच्छा access_timeपुस २८, २०७५

मनोज लम्साल  असीमित भोक जगाएर कर्मको सपनालाई म ब्युझाँउन सकूँ काँडाहरू हटाएर पथको  दिव्य मार्ग म बनाउन सकूँ विचलन मनमा कहीँकतै नआओस्  चट्टानसरी अडिग बन्न म सकूँ  तिर्खाएका काकाकुल मनहरूलाई  पानी बनेर मेटाउन सकूँ । हारेर म...

कविता : समय access_timeपुस २८, २०७५

–लक्ष्मण सिटौला      समय       तिम्ले र मैले चाहेर रोकिने भए       हाम्रो त्यो पहिलो भेटलाई      पहिलो हेराइलाई       पहिलो मुस्कानलाई      ...

सायन कतिको रसायन ? access_timeपुस २८, २०७५

मनोज ढकाल जब मनमा छुन्छ सिर्जनाले बल्ल उत्कृष्ट भन्न सकिन्छ । एउटालाई छोएको सिर्जनाले अर्कोलाई छुन नि सक्ला वा नसक्ला त्यो आआफ्नै तर्क बन्न सक्ला । सबैको फिलिङ्सको जिम्मा मेरो अभिव्यक्तिले लिन सक्दैन ।  “अण्डरस्ट्याण्डिङ् इज इन्टरप्रिटेसन्, नो ईन्टरप्रिटेसन इज फाइनल...

कथा : मोडल अफ दि इयर access_timeपुस २८, २०७५

अर्जुन थापा गाडीको सिसा हल्का खोल्छिन् । शीलत हावाले अङ्कमाल गरे जस्तो हुन्छ उनलाई । सुन्दर शान्त रूपमा रहेको समुन्द्रको किनारै किनारामा बनेको बाटोमा गाडी गुडी राखेको हुन्छ । उनको ध्यान पूरै अस्ताउँदै गरेको सूर्यमा हुन्छ । गाडी रोक्ने अनुरोध गर्छिन् र लस्करै राखिएको...

कम्युनिस्ट नेता जसको शव नेपाल ल्याउन दिइएन access_timeपुस २५, २०७५

जयगोविन्द साह नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलनमा अग्रज नेताको नाम हो । वि.सं. १९७६ सालमा सिरहा जेलमा जन्मिएका साहको बाल्यकाल अत्यन्त कठिनाइपूर्वक बित्यो ।  पिता मिश्री साह र माता जगतकुमारी प्रेमका कारण जेल परेका थिए । जेल पर्दा गर्भवती रहेकी उनकी माताले उनलाई त्यही ज...

पाठकको रोजाइमा नेपाली बृहत् शब्दकोष access_timeपुस २४, २०७५

काठमाडौँ– नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानले आयोजना गरेको पुस्तक प्रदर्शनीमा ‘नेपाली बृहत् शब्दकोष’ पाठकको मुख्य रोजाइमा परेको छ । यही पुस १५ गतेदेखि शुरु भएको प्रदर्शनीमा ३५० लेखकका ५०० पुस्तक राखिएको भए पनि पाठकले बढी मन पराएका र बढी बिक्री भएको पु...

व्यङ्ग्य : ज्येष्ठ श्रेष्ठ उर्फ ओल्ड इज गोल्ड ! access_timeपुस २३, २०७५

शिशु, बालक, किशोर, युवा, प्रौढ र बूढो हुने क्रम प्राणी जगत्कै प्राकृतिक नियम हो । यसविरुद्ध चल्न कसैको केही पिताम लाग्दैन । भेदपूर्ण सामाजिक संरचनामा प्रायः चेप्पिने र हेप्पिनेमा बालक, बूढा, अशक्त, विधवा, महिला तथा अपाङ्ग हुन्छन् । त्यसमा पनि यो बूढो हुनु त कालमा पु...

थापाको  पुस्तक ‘बारुदमाथि उड्दा’ को विमोचन access_timeपुस २१, २०७५

 काठमाडौं– ‘युद्ध यस्तो स्थान हो जहाँ जीवन र मृत्युको भेट हुन्छ ।’ यो भनाई पत्रकार विजय कुमार पाण्डेले क्याप्टेन रामेश्वर थापाको संस्मरणात्मक पुस्तक ‘बारुदमाथि उड्दा’ को विमोचनका क्रममा भनेका हुन् ।  पाण्डेले भने, ‘देखिन...

फिरङ्गीले पोसेपछि ! access_timeपुस २१, २०७५

–तोयनाथ भट्टराई मुलुकमा फिरङ्गी घुसेपछि  पहिलो काम धर्म निरपेक्षताका लागि  निर्णयकर्ता किन्ने काम हुन्छ !  निर्णयकर्ता मूल काम छोडेर पूर्वघोषित कार्यसूचीसमेत रोकेर  हिरालाल शैलीमा  गोष्ठी र सेमिनार उद्घाटन गर्दै  घाँटीमा ...

बालकविता : कमिलाका ताँती access_timeपुस २१, २०७५

–रमेशचन्द्र घिमिरे  हिँडे लस्कर लाउँदै भई साथी–साथी हेरिरहूँ जस्तो कमिलाका ताँती एकै ठाउँ जुट्छन् मिलिजुली बस्छन् आलोपालो गर्दै दुलोभित्र पस्छन् देखिँदैन कैल्यै यिनको लराभाँती सँगै अघि बढ्छन् कमिलाका ताँती बलिया छन् साह्रै छैन आँत लुलो...

मुन्सी प्रेमचन्दको कथा - ठूलो घरकी छोरी access_timeपुस २१, २०७५

साहित्यको दुनियाँमा अत्यन्तै उच्च आदरका साथ नाम लिइने र पढिने लेखकहरूमध्येका एक नाम हो ,मुन्सी प्रेमचन्द ।  अत्यन्तै सरल भाषामा जनजीवनका मनोविज्ञानलाई समातेर कथामा उतार्न सिद्धहस्त लेखक मुन्सी प्रेमचन्दले लेखेका अनि उनी स्वयम्लाई पनि आफ्ना अनगिन्ती रचनाहरूमध्ये सबैभ...

व्यङ्ग्य : धूर्त नेता access_timeपुस २१, २०७५

कृष्णप्रसाद सुवेदी अख्तियार प्रमुख सोचमग्न थिए । उनलाई साना माछा मात्र समातेको आरोप थियो । आरोपबाट छुट्करा पाउन ठूलो माछा समात्ने निधो गरे । दलबलसहित अख्तियार प्रमुख नेताको निवासमा पुगे । यत्रो सुन्दर बङ्गला, गाडी, दौलत कहाँबाट आयो ? पेसा के हो ? भन्दै नेतासामु क...

नेपाली समाजमा मान्छे कसरी गरीब भए ? access_timeपुस २१, २०७५

प्रकाश विकल्प सामान्यतः वर्ग भनेको समान अवस्था भएका मानिसको समूह हो । समाजशास्त्रमा यस्ता वर्गलाई विभिन्न सामाजिक सम्बन्धका आधारमा निर्धारण गरिन्छ । मार्क्सवादी दर्शनले भने आर्थिक आधारमा वर्गको निर्धारण गरेको छ । यही मार्क्सवादी दर्शनले परिभाषित गरेको वर्गको वरिपरि रह...

कथा : रुम नं. ३२५ access_timeपुस २१, २०७५

अर्जुन थापा “रुम नं. ३२५ ! सरासर नसोधी रुममा आउनू ।” म उत्तर दिन्छु ।  ऊ फोन राख्छ ।  म नुहाउन बाथरुमतिर लाग्छु । सायद पौने घन्टापछि रुमको बेल बज्छ । म ढोकाको सानो प्वालबाट चियाएर हेर्छु । सायद फोनमा कुरा गरेको व्यक्ति नै हुुनुपर्छ ।...

कविता : विश्वव्यथा access_timeपुस २१, २०७५

अनिल नेपाली चुमेर तातो बगरलाई चैतबेला कमजोर नदीहरू खेलिरहेछन्  बग्नेहरूको क्लान्त खेल मेरा आँशु प्यारले बोले  मलाई पनि समाहित गर  मृत्युशय्याको सबैभन्दा कमजोर प्राणले  विशाल भीडमा नाहक नारा लगाएझैँ  सूर्य साम्राज्यले पग्लिरहेको ...

मुक्तबाँण : कालिदास र हाम्रा कालिदासहरु ! access_timeपुस १६, २०७५

विश्वसाहित्यको इतिहासमा महाकवि कालीदास एक चर्चित नाम हो । इतिहासकारहरुले उनको समय इशाको छैटौं शताव्दी मानेका छन् । उनका काव्य महाकाव्यहरुको अनुशीलन गर्ने कतिपय विद्वान्हरुले महाकवि कालिदासको जन्म र हुर्काइ नेपालमा भएको हुनसक्ने अनुमान पनि गरेका छन् । कालीदासको जी...

कथा : मृत्यु उपहार access_timeपुस १४, २०७५

सौगात पोखरेल  खासमा मान्छेहरू ठूला–ठूला सपना देखिरहेका हुन्छन् । तर जिन्दगीले ससाना समस्यामा लगेर अल्झाएको हुन्छ । उसैै पनि खुशीहरू ससना कुरामा अल्झिएका हुन्छन् । मान्छेलाई कहिले रहरले, कहिले लहडले त कहिले बाध्यताले दुःखको बाटो हिँडाएको हुन्छ । कुनै स...