केन्द्रीय संस्करण

विचार/दृष्टिकोण

निजामती कर्मचारीबाट यसकाराण विकास सम्भव छैन access_timeअसार ४, २०७५

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) का अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको उदय प्रधानमन्त्रीका रूपमा भएपछि राज्य व्यवस्थाबाट मुलुक र जनताले विकास र समृद्धिको व्यग्र प्रतीक्षा गरेका छन् । प्रधानमन्त्री ओली नेपालको इतिहासमा सबैभन्दा बढी बहुमत प्राप्त सरकारमध्येको एक सरकार हो । हुन त नेपाली काँ...

गैससहरूको नियमनभन्दा सबलीकरण आवश्यक access_timeअसार ४, २०७५

यतिबेला सरकारद्वारा जारी गरिएको गैरसरकारी सङ्घसंस्थामाथिको नियन्त्रणात्मक कदमको आलोचना तीव्र रूपमा बढेको छ र देशभरी सङ्गठित रहेका गैरसरकारी सङ्घसंस्थाहरूको छाता सङ्गठनहरू सरकारी निर्णयहरू फिर्ता लिनका लागि विभिन्न माध्यमहरूको प्रयोग गरी दबाब सिर्जना गरिरहेका छन् । सरकार...

कृषक सम्पन्न नभए पनि देश समृद्ध हुन्छ ? access_timeअसार ४, २०७५

एक सहकारीबाट ५० हजार ऋण लिएर व्यावसायिक कृषि गरेका शुक्लाफाँटा नगरपालिका–३ कञ्चनपुरका भरतबहादुर चौधरीले मुस्किलले १० हजार रुपियाँको गोलभेँडा बेचे । बारीमा भएको एक लाख बराबरको गोलभेँडा कुहिने हो कि भन्ने पीरमा उनी छटपटाए । उनको दुःखेसो छ– ‘...

विप्लवको युद्ध मोह, बाबुरामको दक्षिणपन्थी दलदल : कसरी गर्ने कम्युनिस्ट आन्दोलनको पुनर्गठन ? access_timeअसार ४, २०७५

समाज गतिशील छ । यो गतिशील समाजले पुराना कतिपय मान्यतालाई अङ्गीकार गर्न छाड्छ भने नयाँ मान्यतालाई जबरजस्त अँगाल्नु पर्ने बाध्यता सिर्जना हुन्छ । पुरानो मान्यता छोडेर नयाँ मान्यता अगाल्न सङ्घर्ष र सङ्क्रमणबाट गुज्रनु अनिवार्य छ । आदिम साम्यवादभन्दा दासयुग प्रगतिशील थियो र दासय...

मार्क्सवादी साहित्यका मुलभूत मान्यता access_timeअसार १, २०७५

१.     कला कलाका लागि होइन, जीवनको लागि हुनुपर्छ र साहित्य सुन्दरताको बोध र आनन्द प्राप्तिका लागि मात्र होइन, जीवनको उदात्तता र समाजको उन्नतिका लागि हुनुपर्छ भन्ने कुरा माक्र्सवादी साहित्यमा स्थापित मान्यता हो ।  २.     भौतिक वस्तु...

परिमार्जित पाठ्यक्रमको प्रारूपमाथि एक बहस access_timeअसार १, २०७५

भर्खरै शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयअन्तर्गतको पाठ्यक्रम विकास केन्द्रले विद्यालय शिक्षाको ‘राष्ट्रिय पाठ्यक्रम प्रारूप’ यही शैक्षिकशत्रदेखि लागू गर्नेगरी पारित गरेको छ । उक्त प्रारूपमाथि व्यापक बहस सुरु भएको छ । प्रारूपको सकारात्मक भन्दा नकारात्मक पक्ष बढी भएको...

ब्याजदर वृद्धि : समस्या एक, प्रभाव अनेक access_timeजेठ ३१, २०७५

करिब छ महिना अगाडि नेपाल बैङ्कर एसोसिएसनले बचतमा ८ प्रतिशत र मुद्दतीमा ११ प्रतिशतभन्दा माथि नजाने निर्णय ग¥यो । एनआईसी एसिया बैङ्कले सो सहमतिको उल्लङ्घन गर्दै तोकिएको भन्दा बढी ब्याजदर प्रकाशित ग-यो । यही सहमति उल्लङ्घन भएको भन्दै उक्त बैङ्कसँग अन्य बैङ्कहरूले अन्तर बै...

नेपाल स्वास्थ्य पर्यटनको उदाउँदो गन्तव्य access_timeजेठ ३१, २०७५

नेपालमा स्वास्थ्य पर्यटनमा आधारित बहस सुरु भएको धेरै समय भएको छैन । तर अहिले आएर स्वास्थ्य पर्यटनको बारेमा विभिन्न समयमा भिन्नभिन्न प्रकारका बहसहरू सुरु भएका छन् । नेपालको पर्यटन रणनीति २०१६–२०२५ मा पनि पर्यटन मन्त्रालय तथा नेपाल पर्यटन बोर्डले नेपालमा स्वास्थ्य पर्यटन...

फोरमको सत्तारोहण र सशङ्कित मधेस access_timeजेठ ३०, २०७५

सङ्घीय समाजवादी फोरमसमेत सहभागी भएपछि केपी ओली नेतृत्वको वर्तमान सरकार ‘दुई तिहाइ बहुमत’को समर्थन प्राप्त सरकारमा रूपान्तरित हुन पुगेको छ । २ सय ७५ सदस्यीय प्रतिनिधिसभामा पहिलो दल नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) एक्लैका १ सय ७४ सदस्य छन् । प्रतिनिधि सभाको ...

वैदेशिक रोजगारीमा : ठगी र वेदना access_timeजेठ ३०, २०७५

सरकारको २०७५/०७६ को नीति तथा कार्यक्रमले ‘प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रम’ मार्फत् युवा स्वरोजगारको सपना तुनेको छ । आगामी पाँच वर्षभित्र नेपाली युवाले कामकै लागि भनेर विदेशिनुपर्ने बाध्यता अन्त्य गर्ने अभीष्ट उक्त सरकारको नीतिमा उल्लेख गरिएको छ । तर विरोधाभाष छ...

सुस्ताएको गोर्खाल्यान्ड आन्दोलन access_timeजेठ २९, २०७५

आजभन्दा लगभग ८ महिना अगाडि, जतिबेला हाम्रो पुर्वाेत्तर सिमाना (दार्जिलिङ) मा गोर्खाल्यान्डको आन्दोलन अत्यन्त उग्र रूपमा चलिरहेको थियो । त्यतिबेला मैले नेपालभाषी दाजुभाइ दिदीबहिनीहरूले बङ्गालीहरू र केन्द्र सरकारबाट व्यहोर्नु परेको थिचोमिचो एवम् दमनको बारेमा एक आलेख प्रकाशि...

उपभोक्ता लुटेर कमाउन मिल्छ ? access_timeजेठ २९, २०७५

अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्यमा आएको परिवर्तनसँगै नेपालमा पनि स्वः मूल्य निर्धारण विधि अपनाउँदै आएको सरकारले पछिल्लो पटक पनि पेट्रोल, डिजेल र मट्टीतेलको मूल्य बढाएको छ । समाजवादको लक्ष्य बोकेर बनेको केपी ओली नेतृत्वको सरकारले एक महिनाको अवधिमै तीन पटक मूल्य व...

महिला सशक्तीकरणमा विभेदजन्य चिन्तन बाधक access_timeजेठ २८, २०७५

देशको कुल जनसङ्ख्यामा आधाभन्दा बढी हिस्सा (५१.५%) महिलाहरूको छ । आजको आधुनिक युगमा समेत महिलालाई हेर्ने दृष्टिकोण र दिने जम्मिेवारीमा शङ्काको भाव छँदैछ । महिलाप्रति गर्ने व्यवहारमा केही सुधार भए पनि चित्त बुझाउनुपर्ने अवस्था अझै भइसकेको छैन । परपूर्वकालदेखि नै समाजले...

एकतापछिका चुनौती access_timeजेठ २८, २०७५

माओवादी केन्द्र र एमालेबीच यही जेठ ३ गते एकता घोषणा भएको छ । एकता भन्ने वित्तिकै हौसिने र फुट भन्ने वित्तिकै आत्तिने अतिवादी सोच नेपालको राष्ट्रिय राजनीतिको पर्याय नै बनेको छ । तर एकता र फुटको रणनीतिक उद्देश्यमा अन्तरनिहित वस्तुमा यसको औचित्य लुकेको हुन्छ । एकता र फुट...

विकासमा जनसहभागिता र सुशासन access_timeजेठ २८, २०७५

नेपालमा धेरै वर्ष पहिलेदेखि नै विकास निर्माणमा जनश्रमदानको अभ्यास रहेको पाइन्छ । हाम्रा बाबु बाजेले निर्माण गरेका मठमन्दिर, पाटीपौवाहरू पनि जनश्रमदान  र सहभागिताबाटै बनाइएको हो । चाहे मल्लकालमा जयप्रकाश मल्लले बारुदखानाका लागि चाहिने कच्चापदार्थ जनश्रमबाटै गराएक...

युवा आन्दोलन, कर्यदिशा र कार्यभार access_timeजेठ २४, २०७५

पृष्ठभूमि  युवा सिर्जनाका खानी हुन् । जोस, जाँगर र उत्साह हुन् । युवा ऊर्जा हुन्, वर्तमान र  भविष्यका आधार हुन् । त्यसैले युवा क्रान्तिका जननी र समृद्धिको संवाहक हुन् । युवा श्रमिक, मजदुर, अन्वेषक, सिद्धान्तकार, अनुसन्धानकर्ता, सर्जक र आविष्कारक हुन् । त्यसैले हरेक ...

गाउँगाउँमा सिंहदरबार : अपेक्षा र चुनौतीहरू access_timeजेठ २४, २०७५

पृष्ठभूमि : सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालको संविधान जारी भई तीन तहको शासकीय संरचना अनुरूपको निर्वाचन सम्पन्न भई तीनै तहमा यतिबेला जननिर्वाचित सरकारहरू क्रियाशील रहेका छन् । शक्ति र सत्ताको बाँडफाँड यतिबेलाको प्रमुख काम हो । हिजो केन्द्रीकृत रूपमा रहेको शासकीय स...

रवीन्द्र मिश्रको कम्युनिस्ट कखरा access_timeजेठ २३, २०७५

विवेकशील साझा पार्टीका संयोजक ÷नेता तथा कवि रवीन्द्र मिश्रले २०७५ ज्येष्ठ १५ गते एक दैनिक पत्रिकामा ‘नेकपा ? कृपया नाम फेर्नोस्’ शीर्षकको लेखमा कम्युनिस्टलाई बाँदर, खोल, झूटको पराकाष्ठा, माक्र्सको सपना बेचुवा, भ्रष्टाचारवादी, कम्युनिस्टको क पनि बाँकी न...

सांसद जनताका वारिस मात्र हुन् access_timeजेठ २२, २०७५

दुई पार्टी मिलेर नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको पुनः जन्म भएको छ । अरू कसैले पार्टीको नाम यही राखे पनि वास्तविकतामा त्यो पार्टी कम्युनिस्ट पार्टीका रूपमा कार्यरत हुने होइन । नाम मात्र त्यो रहने हो । तर यो नयाँ गठन भएको कम्युनिस्ट पार्टी नै वास्तविक कम्युनिस्ट पार्टी हो । यो पार्ट...

पूँजी बजारमा अर्थमन्त्रीको ‘कू’ ! access_timeजेठ २१, २०७५

अर्थशास्त्रीय भाषामा उत्पादनमूलक सम्पत्ति नै पूँजी हो । अर्थात् थप धन आर्जन गर्ने उद्देश्यले लगानी गरिने सम्पत्ति नै पूँजी हो । पूँजी लगानीले नै उत्पादन बढ्न जान्छ, उत्पादन बढेपछि उपभोग भढ्छ, व्यापार बढ्छ अनि देशको अर्थतन्त्रको आकार बढ्छ । जब अर्थतन्त्रको आकार बढ्छ, त्यसले उत्पादनसँ...