काठमाडौँ । अर्थ मन्त्रालयका राजश्व सचिव दिनेश घिमिरेले लेखा समितिबाट निर्देशन प्राप्त भएका कारण बेरुजु फर्छ्यौट गति सुस्त भएको बताएका छन् । 

सार्वजनिक लेखा समितिमा आज सचिवहरूसँगको छलफलमा उनले अङ्कको हिसाबले सबैभन्दा बढी बेरुजु अर्थ मन्त्रालयको रहेको बताएका हुन् । 

गत वर्षसम्म १ खर्ब १२ अर्बको स्थिति रहेकोमा महालेखाको पछिल्लो प्रतिवेदनपछि १ खर्ब ४५ अर्ब पुगेको देखिन्छ । सचिव घिमिरेले महालेखाले गर्ने लेखा परीक्षणको चक्र नमिलेको र लेखा समितिमा भएका छलफलहरू पनि प्रभावकारी हुन नसकेको बताए ।  

उनले बेरुजु फर्छ्यौटमा कर्मचारीको क्षमता विस्तार गर्न जरुरी रहेको जिकिर गरे । बेरुजु बढ्दा मेकानिजम भए पनि सिस्टम बनाउन जरुरी रहेको उनको भनाई छ । 

सचिव घिमिरेका अनुसार  सचिवहरूको बैठकमा बेरुजु फर्छ्यौटबारे छलफल हुने गरेको छ ।  कार्यसम्पादन सम्झौतामा बेरुजु फर्छ्यौट मापदण्डमा राख्ने गरिएको छ । बेरुजु फर्छ्यौटमा दण्ड र पुरस्कारको व्यवस्था नभएको उनको भनाई छ । कर्मचारीको सरुवा धेरै हुँदा फर्छ्यौटमा समस्या परेको उनले बताए ।

सचिव घिमिरेले भने, ‘राजश्व असुली गर्नुपर्ने तर अदालतका कारणले पनि असुल हुन नसकेको स्थिति छ । सार्वजनिक संस्थानमा भएको लगानी र सेयर लगत नमिल्दा बेरुजु देखाइएको छ ।’

सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयका सचिव रविलाल पन्थले तत्कालीन जिल्ला विकास समितिको नाममा रहेको पुरानो बेरुजुका कारण अहिले धेरै देखिएको बताए । उनले १८ अर्ब बेरुजु रहेको जानकारी दिए । 

सचिव पन्थका अनुसार बेरुजु फर्छ्यौटका लागि कार्ययोजना बनाउने काम भएको छ । ७० जिल्लामा जिल्ला समन्वय समितिमा कार्यालय प्रमुख रहेको छ र फर्छ्यौट बढ्ने देखिन्छ ।

उनले भने, ‘समितिहरूको नाममा ८ प्रतिशत बेरुजु छ । पछिल्लो ५७ लाख बेरुजु फर्छ्यौट गरिएको छ । पुरानो बेरुजुका कारण धेरै बेरुजु देखिएको छ ।’

शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालय सचिव चूडामणि पौडेलले मन्त्रालयको अङ्क शीर्ष स्थानमा रहेको बताउँदै ३४ अर्बभन्दा बढी बेरुजु विश्व विद्यालयको रहेको बताए  । ती विद्यालयहरूको फर्छ्यौट गर्न गाह्रो रहेको उनको भनाई छ ।

सचिव पौडेलले भने–‘शिक्षा मन्त्रालय अन्तर्गतका निकायमा जिल्ला शिक्षा कार्यालयहरूको नाममा विद्यालय निर्माणका बेरुजु ३ अर्ब बढी रहेको छ । सङ्घीयता पछि शिक्षा मन्त्रालयको बेरुजु घटेको छ ।’

सचिव पौडेलले बेरुजु सम्बन्धी गोष्ठी गरिरहेको बताउँदै लेखा जनशक्ति, प्राविधिक जनशक्तिको अभाव धेरै रहेको जिकिर गरे । फर्छ्यौटमा समस्या रहेको बताउँदै उनले २०७२ भूकम्पपछि विद्यालय तहसनहस भएको र बेरुजु फर्छ्यौट हुन नसकेको जानकारी दिए ।