न्युयोर्क । स्पेनमा भएको १९८२ को विश्वकपको बदनाम खेल ‘गिजोनको कलङ्क’ ले अस्ट्रिया र अल्जेरियालाई ४४ वर्षदेखि पछ्याइरहेको छ।

समूह चरणको अन्तिम खेलमा पश्चिम जर्मनीले अस्ट्रियालाई १-० ले हराउँदा दुवै टोली अघिल्लो चरणमा प्रवेश गरेका थिए भने अल्जेरिया बाहिरिएको थियो।

उक्त नतिजा दुवैका लागि अनुकूल रहेको थाहा पाएरै दुवै टोलीले औपचारिकता मात्र निभाएका कारण यो खेल बदनाम भएको थियो।

अब २०२६ को विश्वकपमा फर्कौं। समूह ‘जे’ को अन्तिम खेलमा अल्जेरिया र अस्ट्रिया फेरि आमनेसामने भए। बराबरी खेलेको खण्डमा इरान बाहिरिने र आफूहरू दुवै अघिल्लो चरणमा पुग्ने दुवै टोलीलाई थाहा थियो।

आइतबार बिहान भएको खेलको नतिजा रोमाञ्चक ३-३ को बराबरीमा टुङ्गियो। यससँगै अस्ट्रिया समूहको दोस्रो स्थानमा रह्यो भने अल्जेरिया उत्कृष्ट तेस्रो हुने टोलीमध्ये एक बन्यो।

तर दुवै पक्षले यो खेल ‘गिजोनको कलङ्क’ को पुनरावृत्ति भएको कुरालाई कडा रूपमा अस्वीकार गरेका छन्। यद्यपि षड्यन्त्रका सिद्धान्त मान्नेहरू इन्जुरी समयका दुई गोलसहितको नाटकीय अन्त्यलाई पूर्वनिर्धारित भएको दाबी गर्छन्।

विश्वास गर्नै गाह्रो सत्य? वा पूर्वनिर्धारित भन्न नमिल्ने उत्कृष्ट खेल?

खेलमा के भयो?

• अस्ट्रियाले २८औँ मिनेटमा मार्को अर्नाउटोभिकमार्फत पहिलो गोल गर्‍यो।
• रफिक बेल्घालीले ४५औँ मिनेटमा गोल गर्दै खेललाई १-१ को बराबरीमा ल्याए।
• ५५औँ मिनेटमा मार्सेल साबिट्जरले अस्ट्रियालाई पुनः अग्रता दिलाए।
• पाँच मिनेटपछि रियाद महारेजले फेरि बराबरी गोल फर्काए।
• त्यसपछि अल्जेरियाका कप्तानले ९३औँ मिनेटमा विजयी गोल जस्तो देखिने गोल गरे। इरान र इजिप्टबीचको खेल १-१ को बराबरीमा सकिएकाले यो गोलले अस्ट्रियालाई बाहिर पठाउने र इरानलाई अघिल्लो चरणमा प्रवेश गराउने थियो।
• तर खेल सकिन केही सेकेन्ड मात्र बाँकी रहँदा ९६औँ मिनेटमा सासा कलाज्जिकले नाटकीय हेडरमार्फत गोल गर्दै खेललाई ३-३ को बराबरीमा ल्याए। यसले दुवै टोलीलाई नकआउट चरणमा पुर्‍यायो।

षड्यन्त्रका दाबीहरू के छन्?

यो नतिजाबाट धेरै इरानी फ्यानहरूले आफू ठगिएको महसुस गरेका छन्। उनीहरूले फिफालाई अनुसन्धान गर्न आह्वान गर्दै आफ्नो दाबीलाई बल पुर्‍याउन सामाजिक सञ्जालमा खेलका विभिन्न दृश्यहरू हाइलाइट गरेका छन्। फुटबल समर्थकहरूले पनि खेलका घटनाक्रम कसरी अगाडि बढे भन्ने विषयमा विभिन्न सिद्धान्तमाथि छलफल गरेका छन्।

अल्जेरियाले बराबरी गोल नफर्काएसम्म अस्ट्रियाका खेलाडीहरू मैदानमा यत्तिकै ‘समय बिताएको’ आरोप लगाइएको थियो। केहीले यसलाई ‘यो एउटा कलङ्क हो’ र ‘मैले अहिलेसम्म देखेको सबैभन्दा पूर्वनिर्धारित खेल’ भने। अर्का एक फ्यानले यसलाई ‘काण्ड’ को संज्ञा दिए।

• खेल निकै सुस्त गतिमा सुरु भएको थियो। आधा घण्टाको समय पुग्नु ठीक अघि अर्नाउटोभिकले गरेको गोल नै खेलको पहिलो ‘सट अन टार्गेट’ थियो।
• खेल २-२ को स्थितिमा हुँदा दुवै टोलीले विजयी गोलका लागि प्रयास गर्नुको सट्टा औपचारिकता मात्र निभाएको देखिने भिडिओ क्लिपहरू सार्वजनिक भएका छन्।
• महारेजको दोस्रो गोलपछि दुवै टोलीका बेन्चबिच भएको भनाभनको भिडिओ पनि बाहिरिएको छ। कसै–कसैले यो दृश्य बराबरीको योजना बिग्रिएको झोक भएको दाबी गरेका छन्।
• एउटा भिडिओमा अल्जेरियाका आइसा मान्डीले आफ्नो मुख छोपेर महारेजसँग कुरा गरेको देखिन्छ। त्यतिबेला महारेज अलमलमा परेको देखिन्थे। एक फ्यानले ट्विट गर्दै ती फरवार्डलाई खेल जितेको खण्डमा अन्तिम ३२ मा स्विट्जरल्याण्डको सट्टा स्पेनसँग खेल्नुपर्ने जानकारी गराइएको दाबी गरेका छन्। त्यसलगत्तै अस्ट्रियाले नाटकीय बराबरी गोल फर्काएको थियो।

‘अल्फ्रेड हिचककले यस्तो नाटक लेखेका भए, म उनलाई पूर्ण रूपमा पागल भन्ने थिएँ’

अस्ट्रियाका म्यानेजर राल्फ राङ्गनिकले पूर्वनिर्धारित बराबरी खेल्ने कुनै सम्झौता भएको भन्ने भनाइलाई ‘पागलपन’ को संज्ञा दिए। क्यान्सस सिटीमा भएको खेलको अन्तिम १५ मिनेटको अप्रत्याशित अवस्थाले दुवै टोली ‘गिजोनको कलङ्क’ दोहोर्‍याउने पक्षमा नरहेको स्पष्ट पारेको उनले जिकिर गरे।

राङ्गनिकले भने, ‘यस खेलमा ३-३ को नतिजा आउँदा कसैले पनि यसलाई पूर्वसहमति भन्न सक्दैन, विशेषगरी हामीले अन्तिम ९० सेकेन्डमा जे देख्यौं त्यसपछि त झन् मिल्दै मिल्दैन।’

‘खेल सकिन तीन मिनेट बाँकी हुँदा कसैले यस्तो हुन्छ भनेको भए, तपाईंले उसलाई पागल भन्नुहुने थियो।’

‘म करिब ४० वर्षदेखि प्रशिक्षक छु। यति नाटकीय घटनाक्रम र यस्तो अप्रत्याशित मोड लिएको कुनै पनि खेल मलाई याद छैन।’

‘धेरैजसो मानिसले ०-० वा १-१ को अपेक्षा गरेका थिए, तर अहिले ३-३ भएको छ। यो अविश्वसनीय छ, ड्रेसिङ रुममा पागलपन छाएको छ। यदि अल्फ्रेड हिचककले यस्तो नाटक लेखेका भए, सायद म उनलाई पूर्ण रूपमा पागल भन्ने थिएँ।’

अल्जेरियाका म्यानेजर भ्लादिमिर पेट्कोभिकले पनि कुनै पूर्वसहमति भएको भन्ने कुरालाई खारेज गरे।

उनले थपे, ‘अन्ततः फुटबलकै जित भएकोमा म अत्यन्तै खुसी छु। ३-३ को स्कोरले सबै कुरा आफैं बोल्छ।’

अस्ट्रियाले जुलाई २ मा लस एन्जलसमा अन्तिम ३२ को खेलमा स्पेनको सामना गर्नेछ। यसैगरी, अल्जेरियाले जुलाई ३ मा भ्यानकुभरमा स्विट्जरल्याण्डसँग खेल्नेछ।