तेहरान । इरानले सोमबार मुलुकमा रहेका युरोपेली सङ्घ (इयु) का सबै राजदूतलाई बोलाएर अर्धसैनिक रिभोलुसनरी गार्डलाई आतङ्कवादी समूहको सूचीमा राखिएको भन्दै विरोध जनाएको छ । जनवरीमा भएको राष्ट्रव्यापी विरोध प्रदर्शनमा रक्तपातपूर्ण दमनमा गार्डले भाग लिएको भन्दै इयुले गत हप्ता यसलाई आतङ्कवादी समूहको रूपमा सूचीबद्ध गरेको थियो ।

यसअघि अमेरिका र क्यानाडासहितका अन्य देशहरूले पनि गार्डलाई आतङ्कवादी सङ्गठनको रूपमा घोषणा गरिसकेका छन् । यद्यपि यो कदम धेरै हदसम्म प्रतिकात्मक भए पनि विशेष गरी गार्डले देशको अर्थतन्त्रमा ठूलो प्रभाव राख्ने भएकाले यसले इरानमाथि आर्थिक दबाब बढाउने काम गर्छ ।

इरानले शान्तिपूर्ण प्रदर्शनकारीको हत्या र सम्भावित सामूहिक मृत्युदण्डको प्रतिक्रियामा अमेरिकी सैन्य कारबाहीको जोखिम पनि सामना गरिरहेको छ । अमेरिकी सेनाले युएसएस अब्राहम लिङ्कन र धेरै निर्देशित मिसाइल विध्वंसकहरूलाई मध्यपूर्वमा सारिसकेको छ । राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले बल प्रयोग गर्ने निर्णय गर्ने कि नगर्ने भन्ने स्पष्ट छैन ।

इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बाघाईले आइतबार राजदूतहरूलाई बोलाइएको जानकारी पत्रकारहरूलाई दिए । गार्ड इरानको सन् १९७९ को इस्लामिक क्रान्तिबाट धर्मगुरुहरूको नेतृत्वमा रहेको सरकारको रक्षा गर्ने शक्ति भएर देखा पर्यो र पछि संविधानमा समावेश भयो ।

देशको नियमित सशस्त्र बलसँग समानान्तर सञ्चालन गर्दै यो सन् १९८० को दशकमा इराकसँगको लामो र विनाशकारी युद्धको क्रममा प्रमुखता र शक्तिमा बढ्यो । युद्धपश्चात् सम्भावित विघटनको सामना गर्दा पनि सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनीले यसलाई निजी उद्यममा विस्तार गर्ने अधिकार दिए, जसले गार्डलाई फस्टाउन अनुमति दियो ।

अधिकारीहरूले आठ करोड ५० लाख मानिसको राष्ट्रका लागि इन्टरनेट र अन्तर्राष्ट्रिय टेलिफोन कलहरू बन्द गरेसँगै जनवरी ८ देखि सुरु भएको प्रदर्शनलाई रोक्न गार्डको बासिज बलले महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको देखिन्छ ।

स्टारलिङ्क स्याटेलाइट डिश र अन्य माध्यमबाट बाहिर आएका भिडियोहरूले गार्डका सैनिकहरूले प्रदर्शनकारीलाई गोली हानेर कुटपिट गरेको देखाउँछन् ।