काठमाडौँ । हृदयघात घातक हुन सक्छ त्यसैले तुरुन्तै सतर्क हुनु महत्त्वपूर्ण छ । हृदयघातको समयमा पहिलो १० मिनेट महत्त्वपूर्ण हुने हृदयरोग विशेषज्ञले बताउँछन् ।

यस समयमा चालिएका सही कदमले बिरामीको ज्यान जोगाउन सक्छ । त्यसैले कसैलाई ह्दयघात भएको थाहा हुनेबित्तिकै तुरुन्तै कदम चाल्न आवश्यक छ । आज हामी कसैलाई हृदयघात भयो भने के गर्ने भनेर चर्चा गर्छौँ ।

यदि कसैलाई हृदयघात भएको छ भने पहिले उसलाई आरामसँग बसाइदिनुहोस् र तुरुन्तै डाक्टर वा एम्बुलेन्सलाई बोलाउनुहोस् । आफ्नो घर वा कार्यालयमा सधैं एस्पिरिन र सोर्बिटोल ट्याब्लेट राख्नुहोस् । बिरामीलाई चपाउनका लागि १५० मिलीग्रामको दुई एस्पिरिन ट्याब्लेट र जिब्रोमुनि राख्न सोर्बिटोल ट्याब्लेट दिनुहोस् ।

हृदयघातको उपचार जति ढिलाइ गरिन्छ, यसले त्यति नै बढी क्षति पुर्‍याउने विज्ञहरू भन्छन् । त्यसैले, उपचारमा ढिलाइ गर्नु हुँदैन । बिरामीलाई औषधि दिनु अघि सधैं आफ्नो डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् । यदि तपाईँलाई मुटुको समस्या छ भने, पहिले नै आपत्कालीन औषधिबारे आफ्नो डाक्टरलाई सोध्नुहोस् ।

हृदयघातका लक्षणहरू के के हुन् ?

यी हिस्सामा दुखाइ– छाती दुख्ने र जकडिएको महसुस हुन्छ । दुखाइ केही मिनेटभित्रै बारम्बार फर्कन सक्छ । बायाँ हात, घाँटी, बङ्गारा, ढाड र माथिल्लो पेटमा दुखाइ महसुस हुन सक्छ ।

सास फेर्न गाह्रो हुने– हृदयघातको समयमा, बिरामीले सास फेर्न गाह्रो हुने र अचानक सास फेर्न गाह्रो हुने अनुभव गर्छ ।

चिसो पसिना आउने– कुनै पनि गतिविधि बिना शरीरमा चिसो पसिना देखा पर्दछ ।

चक्कर लाग्ने र बेहोस हुने– अचानक टाउको घुम्न थाल्छ र चक्कर आउन थाल्छ । शरीरमा कमजोरी महसुस हुन थाल्छ अनि उभिन पनि गाह्रो हुन्छ ।  

हृदयघातको समयमा कहिल्यै गर्नुहुन्न यी गल्ती:

• हृदयघात भएको बिरामीमा घरेलु उपचारहरू प्रयोग नगर्नुहोस् ।
• बिरामीलाई कहिल्यै एक्लै नछोड्नुहोस् ।
• इन्टरनेटमा फैलिएका अफवाहहरूमा विश्वास नगर्नुहोस् । ‘जोरजोरले खोक्दा मुटुको आक्रमण निको हुन सक्छ’ भन्ने जस्ता कुराहरूमा विश्वास नगर्नुहोस् ।
• बिरामीलाई मालिस गर्ने जस्ता काम पनि नगर्नुहोस् ।