अटोवा । सन् २०२६ को फिफा विश्वकप संयुक्त रूपमा आयोजना गर्ने तीन देशमध्ये क्यानडा प्रायः कम चर्चा हुने राष्ट्रका रूपमा रहँदै आएको छ । 

संयुक्त राज्य अमेरिकामा राजनीतिक अस्थिरता र मेक्सिकोबाट खेल स्थान सार्ने बहसका बिच क्यानडा भने तुलनात्मक रूपमा शान्त तर आत्मविश्वासी रूपमा प्रतियोगितामा प्रवेश गर्दै छ ।

क्यानडाका खेल पत्रकार हार जोहलका अनुसार क्यानडा अक्सर ओझेलमा पर्छ, तर यो उनीहरूलाई स्वीकार्य छ । ‘क्यानडालाई प्रायः बेवास्ता गरिन्छ, यो पनि ठीकै छ,’ उनी भन्छिन्, ‘हामी मुस्कुराउँछौँ, विनम्र हुन्छौँ र दक्षिणका देशहरूलाई हेडलाइन ओगट्न दिन्छौँ ।’

तर बाहिरी विनम्रताभित्र एउटा बलियो विश्वास लुकेको छ । अहिलेको क्यानडाको टोली सम्भवतः अहिलेसम्मकै सबैभन्दा बलियो पुरुष फुटबल टोली हो, जसले यसपटक विश्वमञ्चमा आफ्नो गतिलो छाप छोड्न सक्छ । यसको सुरुवात शुक्रबार बोस्निया–हर्जगोभिनाविरुद्धको उद्घाटन खेलबाट हुँदै छ ।

• घरेलु वातावरण र खर्चको विवाद

खेल मैदानबाहिर क्यानडाले संयुक्त राज्य अमेरिकाका केही स्थानहरूमा देखिएका यात्रा खर्चको विवादबाट जोगिन सफल भएको छ । भ्यानकुभर र टोरन्टो दुवै सहरका रङ्गशाला सहरको केन्द्रमै छन् ।

तर टिकट मूल्य निर्धारण भने अन्य स्थानजस्तै फिफाको संरचनाका कारण महँगो रहेको छ । होटलको मूल्य पनि अत्यधिक बढेको छ । भ्यानकुभरको डाउनटाउन होटलहरू विश्वकप अवधिमा प्रतिरात १००० डलरभन्दा बढी पुगेका छन्, र केही त खेलको दिनमा २००० डलरभन्दा माथि छन् ।

तुलनात्मक रूपमा, सन् २०१० को भ्यानकुभर शीतकालीन ओलम्पिकमा औसत होटल मूल्य प्रतिरात ३५९ डलर थियो । अहिले केही अवस्थामा मूल्य ३०० प्रतिशतभन्दा बढीले बढेको छ ।

• विश्वकप इतिहास र कमजोर रेकर्ड

क्यानडाको यो पुरुष विश्वकपमा तेस्रो सहभागिता हो । यसअघि यसले १९८६ र २०२२ मा खेलेको थियो ।

तर प्रदर्शन खासै सन्तोषजनक छैन । उसले खेलेका ६ खेलमा ६ वटै हार व्यहोरेको छ । जम्मा दुई गोल गरेको छ भने १२ गोल खाएको छ ।

कतार २०२२ अघि उनीहरूलाई ‘डार्क हर्स’ मानिएको थियो, तर बेल्जियम, क्रोएसिया र मोरक्को रहेको कठिन समूहमा क्यानडा कमजोर साबित भयो । क्रोएसिया र मोरक्को दुवै सेमिफाइनलसम्म पुगेका थिए ।

• ‘यो हाम्रो उत्कृष्ट पुस्ता हो’

चार वर्षपछि भने अवस्था बदलिएको छ । युरोपका शीर्ष लिगमा खेल्ने खेलाडीहरूको सङ्ख्या बढेको छ र घरेलु दर्शकको समर्थनले उत्साह थपिएको छ ।

जोहल भन्छिन्, ‘समय एकदम सही छ, क्यानडाले क्रमिक रूपमा सुधार गर्दै आएको हो । हामीले युरोपमा खेल्ने धेरै खेलाडी देखिरहेका छौँ, प्रतिभा त्यहीँ छ ।’

‘कतारमा अपेक्षा धेरै थियो, यसपटक पनि छ । मानिसहरू उत्साहित छन्, यो बिस्तारै बढिरहेको छ । यो हाम्रो अहिलेसम्मकै उत्कृष्ट पुस्ता हो, क्यानडाले कहिल्यै नदेखेको सबैभन्दा राम्रो टोली हो ।’

• समूह र सम्भावना

यसपटक क्यानडाको समूह तुलनात्मक रूपमा सहज मानिएको छ । उनीहरू स्विट्जरल्यान्ड, कतार र बोस्निया–हर्जगोभिनासँग खेल्नेछन् । बोस्नियाले छनोट चरणमा इटालीलाई पेनाल्टीमा हराएर स्थान बनाएको थियो ।

‘अब क्यानडा समूह विजेता बन्न सक्दैन भन्ने कुनै कारण छैन,’ जोहल भन्छिन्, ‘सम्भवतः स्विट्जरल्यान्ड हाम्रो मुख्य प्रतिस्पर्धी हुनेछ ।’

तर हालैका नतिजा उत्साहजनक छैनन् । क्यानडा कन्काकाफ गोल्ड कपबाट क्वार्टरफाइनलमै ग्वाटेमालासँग पेनाल्टीमा पराजित भयो । अन्तर्राष्ट्रिय मैत्री खेलका परिणाम पनि मिश्रित रहे ।

मार्चको अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा आइसल्यान्ड र ट्युनिसियासँग लगातार बराबरी भयो । पछिल्ला नौ खेलमध्ये चार खेलमा गोल गर्न नसक्नु पनि समस्या बनेको छ । प्रशिक्षक जेसी मार्सका लागि यो ठुलो चुनौती हो ।

• अल्फोन्सो डेभिस: टोलीको मुटु

क्यानडाको सबैभन्दा ठुलो आशा अल्फोन्सो डेभिस हुन् । तर उनी चोटका कारण उद्घाटन खेल गुमाउने सम्भावना छ । कतार २०२२ मा २१ वर्षको कच्चा खेलाडीका रूपमा खेलेका डेभिसले औसत प्रदर्शन गरेका थिए । उनले बेल्जियमविरुद्ध पेनाल्टी मिस गरे, तर पछि क्रोएसियाविरुद्ध क्यानडाकै लागि पहिलो विश्वकप गोल गरेका थिए ।

अब २५ वर्षका उनी कप्तान र टोलीका मुख्य खेलाडी हुन्, तर चोटका कारण यस सिजन धेरै खेल गुमाएका छन् ।

जोहल भन्छिन्, ‘डेभिस टोलीको अनुहार हुन्, तर हामीले उनलाई धेरै देख्न पाएका छैनौँ किनकि चोटले उनलाई रोकिरहेको छ ।’

जोनाथन डेभिड (युभेन्टस) र ताजोन बुकानन (भियारियल) सँगै डेभिस क्यानडाको ‘गोल्डेन जेनेरेसन’को मेरुदण्ड हुन् ।

• फुटबल विकास र क्यानडाको नयाँ पहिचान

क्यानडाका मिडफिल्डर जोनाथन ओसोरियोका अनुसार फुटबलको लोकप्रियता बढ्नु नै स्तर सुधारको मुख्य कारण हो । उनी भन्छन्, ‘यहाँ अन्य लिगहरू टिभीमा देखिन थालेपछि धेरै प्रभाव पर्‍यो ।’

‘एमएलएसमा क्यानडाका क्लबहरूको सफलता पनि महत्त्वपूर्ण रह्यो । यसले नयाँ पुस्तालाई सपना देख्न प्रेरित गर्‍यो । हामीले अन्ततः विश्वकपमा पुग्न सक्यौँ ।’

उनका अनुसार यो टोली क्यानडाको विविधता र बहुसांस्कृतिक पहिचानलाई राम्रोसँग प्रतिनिधित्व गर्छ ।

• प्रशिक्षक जेसी मार्स र आक्रामक शैली

प्रशिक्षक जेसी मार्स २०२४ मा क्यानडाको जिम्मेवारी सम्हाल्न आएका थिए । उनको शैली आक्रामक र शारीरिक खेलमा आधारित छ, जुन क्यानडाको बलियो पक्षसँग मेल खान्छ ।

ओसोरियो भन्छन्, ‘उनको शैली तीव्र र शारीरिक छ, तर आकर्षक फुटबल खेल्न पनि मद्दत गर्छ ।’

मार्सको कार्यकालमा क्यानडाले २९ खेलमा १२ जित, १२ बराबरी र ५ हार भोगेको छ । उनको स्पष्ट र निडर बोल्ने शैलीका कारण उनी लोकप्रिय छन् ।

• विनम्र क्यानडा, आक्रामक फुटबल

क्यानडाको फुटबल संस्कृतिमा विनम्रता बाहिरी पहिचान हो, तर मैदानमा उनीहरू आक्रामक, छिटो र शारीरिक खेल खेल्छन् । यो शैलीलाई हकी खेलसँग तुलना गरिन्छ ।

जोहलका अनुसार, ‘क्यानडा आक्रामक छ, बल लिएर सिधै विपक्षीमाथि जाइलाग्छ । उनीहरू डराउँदैनन् ।’ त्यसैले विनम्र देखिने क्यानडाबाट पनि यसपटक ठुलो प्रतिस्पर्धात्मक प्रदर्शनको अपेक्षा गरिएको छ ।

यदि सबै खेलाडी फिट रहे र टोलीले आफ्नो क्षमता देखायो भने, यो विश्वकप क्यानडाका लागि ऐतिहासिक बन्न सक्छ । अनि, सम्भवतः पहिलो जितको सुरुवात पनि ।

बीबीसी