काठमाडौँ । हिजोआज मानिसहरू फिट रहन दुई वटा बाटो रोजिरहेका छन्: योग र जिम । कोही बिहान पार्कमा योग गरिरहेको देखिन्छन्, भने कोही घण्टौँ जिममा पसिना बगाउँछन् । योग र जिममध्ये हामीलाई कुन बढी फाइदाजनक छ ? यो प्रश्नको जवाफ एउटै शब्दमा दिन सकिँदैन । 

दुवैको आफ्नै विशेषताहरू छन् ? को बढी फिट हुनेछ भन्ने कुरा व्यक्तिको लक्ष्यमा निर्भर गर्दछ । तपाईं तौल घटाउन चाहनुहुन्छ, मांसपेशी बनाउन चाहनुहुन्छ वा मानसिक शान्ति प्राप्त गर्न चाहनुहुन्छ भने योग र जिम दुवैले फरक तरिकाले मद्दत गर्न सक्छन् । 

योग र जिम बिचको सबैभन्दा ठुलो भिन्नता के हो ?

योग एउटा प्राचीन अभ्यास हो जसले आसन, प्राणायाम र ध्यान मार्फत शरीर र दिमागलाई सन्तुलनमा राख्न खोज्छ । यसको ध्यान शरीरलाई बलियो बनाउनमा मात्र नभई मानसिक शान्ति, लचिलोपन र आन्तरिक स्वास्थ्य सुधार गर्नमा पनि केन्द्रित छ । जिममा, कार्डियो, तौल प्रशिक्षण, बल प्रशिक्षण, र हाई इन्टेन्सिटी अभ्यासहरू मार्फत शरीरको शक्ति बढाइन्छ । यसको प्रभाव शरीरमा चाँडै देखिन्छ ।

तौल घटाउनको लागि कुन बढी प्रभावकारी छ ?

तपाईंको लक्ष्य छिटो तौल घटाउने हो भने, जिम राम्रो विकल्प हुन सक्छ । जिममा गरिने व्यायामले बढी क्यालोरी जलाउँछ र मेटाबोलिज्मलाई गति दिन्छ । यद्यपि, योगले तौल घटाउन पनि मद्दत गर्छ । तर यसको विधि फरक छ । योगले तनाव कम गर्छ, निद्रामा सुधार गर्छ र भावनात्मक सन्तुलनलाई रोक्छ । 

मानसिक स्वास्थ्यको लागि कुन राम्रो हो ?

यस सन्दर्भमा योगले उच्च अंक प्राप्त गर्छ । नियमित योग अभ्यासले तनाव, चिन्ता र धेरै सोच्ने बानी कम गर्न सक्छ । ध्यान र श्वासप्रश्वास प्रविधिहरूले दिमागलाई शान्त पार्छ र भावनात्मक सन्तुलन कायम राख्न मद्दत गर्छ । 

कुनले शरीरमा छिटो परिवर्तनहरू देखाउँछ ?

आफ्नो शरीरमा छिटै र अरूले समेत देख्ने खालको परिवर्तनहरू जस्तै मांसपेशी बनाउने,  शरीरलाई टोन गर्ने, वा बोसो घटाउने आदि चाहनुहुन्छ भने तपाईंको लागि जिम ठिक हो । अर्कोतर्फ, योगका फाइदा भने बिस्तारै बिस्तारै देखिन्छन् । यसले लचिलोपन बढाउँछ, मुद्रा सुधार गर्छ, सास लिने क्षमता राम्रो बनाउँछ र शरीरलाई भित्रबाट बलियो बनाउँछ ।

योग र जिमलाई एकै पटक गर्न सकिन्छ ?

उत्तम विकल्प भनेको योग र जिमलाई सन्तुलनमा राख्नु हो । हप्तामा तीन दिन जिम गएर र हप्तामा दुईदेखि तीन दिन योगा गर्दा शरीर र मन दुवैलाई फाइदा हुन्छ ।

(अस्वीकरण: सल्लाहसहितको यो सामग्रीले सामान्य जानकारी मात्र प्रदान गर्दछ, थप जानकारीका लागि सधैँ विशेषज्ञ वा आफ्नो डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् ।)