कतिपय विश्वकपमा गोल्डेन बुटको प्रतिस्पर्धा बिस्तारै रोचक बन्छ भने कतिपयमा एक खेलाडीले सुरुदेखि नै स्पष्ट अग्रता लिन्छ। तर सन् २०२६ को विश्वकपमा अवस्था बिल्कुलै फरक छ।

यसपटक गोल्डेन बुटको दौड फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा प्रतिस्पर्धात्मक बनेको छ। फ्रान्सका किलियन एम्बाप्पे, नर्वेका अर्लिङ हालान्ड, अर्जेन्टिनाका लियोनेल मेस्सी र इंग्ल्यान्डका ह्यारी केनले एकसाथ उत्कृष्ट गोल वर्षा गर्दै उपाधिका दाबेदार बनेका छन्।

विश्वकपको एउटै संस्करणमा १० वा सोभन्दा बढी गोल गर्नु फुटबल इतिहासकै दुर्लभ उपलब्धिमध्ये एक हो। झन्डै एक शताब्दीको विश्वकप इतिहासमा केही खेलाडीले मात्र यो कीर्तिमान बनाएका छन्। तर सन् २०२६ मा चार जना स्टार फरवार्ड एकैपटक त्यो उपलब्धिनजिक पुगेका छन्।

हाल मेस्सी आठ गोलसहित अग्रस्थानमा छन्। एम्बाप्पे र हालान्डले समान सात–सात गोल गरेका छन् भने केनको नाममा छ गोल छ।

हालका अधिकांश विश्वकपमा यति धेरै गोल नै गोल्डेन बुट जित्न पर्याप्त हुन्थ्यो। सन् २००६ मा मिरोस्लाभ क्लोजेले पाँच गोलमै गोल्डेन बुट जितेका थिए। सन् २०१० मा थोमस मुलरले पनि पाँच गोलमै उपाधि जितेका थिए। सन् २०१८ मा ह्यारी केनले छ गोल र सन् २०२२ मा एम्बाप्पेले आठ गोलसहित गोल्डेन बुट जितेका थिए। तर यस वर्ष यस्ता आँकडा केवल सुरुआती बिन्दु मात्र बनेका छन्।

यसअघि विश्वकपको एउटै संस्करणमा आठ वा सोभन्दा बढी गोल गर्ने खेलाडी केवल आठ जना थिए—जस्ट फोन्टेन, सान्डोर कोचिस, गर्ड मुलर, अडेमिर, युसेबियो, गिलेर्मो स्टाबिले, रोनाल्डो र एम्बाप्पे। अब मेस्सी पनि त्यो सूचीमा समावेश भएका छन्।

झन्डै सय वर्षको विश्वकप इतिहासमा बनेको यो सूचीमा अब एम्बाप्पे, हालान्ड र केन पनि थपिने सम्भावना बलियो देखिएको छ। उनीहरूको निरन्तर गोल गर्ने क्षमता र उत्कृष्ट प्रदर्शनले यसपटकको गोल्डेन बुट प्रतिस्पर्धालाई ऐतिहासिक बनाएको छ।

• गोल्डेन बुट कसरी तय हुन्छ?

गोल्डेन बुट सर्वाधिक गोल गर्ने खेलाडीलाई प्रदान गरिन्छ। यदि दुई वा बढी खेलाडीको गोल संख्या बराबर भएमा सर्वाधिक असिस्ट (गोलका लागि पास) गर्ने खेलाडी विजेता बन्छ। गोल र असिस्ट दुवै बराबर भए कम समय मैदानमा बिताउने खेलाडीलाई विजेता घोषणा गरिन्छ।

हाल एम्बाप्पेका नाममा दुई असिस्ट छन् भने मेस्सी र केनले एक–एक असिस्ट गरेका छन्। हालान्डले भने असिस्ट नगरे पनि गोल गर्ने दक्षतामा सबैभन्दा प्रभावशाली प्रदर्शन गरेका छन्।

• किलियन एम्बाप्पे (फ्रान्स)

एम्बाप्पेले यस विश्वकपमा सात गोल र दुई असिस्ट गरेका छन्। उनले ४४१ मिनेट खेल्दै २६ प्रहार गरेका छन्, जसमध्ये १७ वटा लक्ष्यमा पुगेका छन्। समूह चरणमा चार र नकआउट चरणमा तीन गोल गरेका उनले फ्रान्सको आक्रमणको नेतृत्व गरिरहेका छन्।

एम्बाप्पे विश्वकपको एउटै संस्करणमा आठ वा बढी गोल गर्ने इतिहासका केही खेलाडीमध्ये एक हुन्। यसपटक उनले दोस्रो पटक त्यही उपलब्धि दोहोर्याउने अवसर पाएका छन्।

• अर्लिङ हालान्ड (नर्वे)

यो हालान्डको पहिलो विश्वकप हो। तर उनले सात गोल गर्दै इतिहास रच्ने संकेत दिएका छन्। उनले केवल ३६० मिनेट खेल्दै १८ प्रहार गरेका छन्, जसमध्ये १२ वटा लक्ष्यमा पुगेका छन्। उनका ३८.९ प्रतिशत प्रहार गोलमा परिणत भएका छन्, जुन चार दाबेदारमध्ये सबैभन्दा उत्कृष्ट हो।

समूह चरणमा चार र नकआउट चरणमा तीन गोल गरेका हालान्डले पेनाल्टी क्षेत्रभित्रको आफ्नो प्रभुत्व स्पष्ट देखाएका छन्।

• लियोनेल मेस्सी (अर्जेन्टिना)

मेस्सी आठ गोलसहित शीर्ष स्थानमा छन्। उनले चार प्रमुख दाबेदारमध्ये दोस्रो कम, ४१० मिनेट मात्र खेलेका छन्, जुन बराबरीको अवस्थामा निर्णायक हुन सक्छ।

उनले २९ प्रहारमध्ये १७ वटा लक्ष्यमा राखेका छन्। उनका आठ गोलमध्ये छ समूह चरणमा र दोस्रो नकआउट चरणमा आएका हुन्। (नोट: मूल पाठमा 'दुई नकआउट चरणमा' भन्दा पनि कुन चरण स्पष्ट नभएकोले 'दोस्रो नकआउट चरणमा' थपिएको हो, जसले क्वार्टरफाइनल वा सोभन्दा माथिको चरण जनाउँछ।)

सन् २०२२ मा पनि उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका मेस्सीले यसपटक पनि अर्को ऐतिहासिक विश्वकप अभियान निर्माण गरिरहेका छन्।

• ह्यारी केन (इंग्ल्यान्ड)

केनले छ गोल र एक असिस्ट गरेका छन्। उनले १९ प्रहारमध्ये १० वटा लक्ष्यमा राखेका छन् भने दुईवटै पेनाल्टीलाई गोलमा परिणत गरेका छन्।

समूह चरण र नकआउट चरणमा समान तीन–तीन गोल गरेका केनले सन् २०१८ मा जितेको गोल्डेन बुटलाई दोहोर्याउने लक्ष्य राखेका छन्।

• ऐतिहासिक प्रतिस्पर्धा

चार स्टार खेलाडी, एउटा मात्र गोल्डेन बुट। सन् २०२६ को विश्वकपमा गोल्डेन बुटको प्रतिस्पर्धाले विश्व फुटबलको इतिहासमै नयाँ अध्याय लेखिरहेको छ।

यी चारमध्ये जसले उपाधि जिते पनि त्यो उपलब्धि ऐतिहासिक हुनेछ। साथै उनीहरूको लक्ष्य व्यक्तिगत पुरस्कार मात्र नभई जुलाई १९ मा आफ्नो देशलाई विश्वकपको उपाधि दिलाउनु पनि हुनेछ।