वासिङ्टन डिसी । अमेरिकी सिनेटमा मंगलबार १.१५ ट्रिलियन डलरको वार्षिक रक्षा नीति विधेयक डेमोक्र्याटहरूले रोकिदिएका छन्। इरान युद्धप्रति असन्तुष्टि र द्वन्द्वमा अमेरिकी सेना पठाउने निर्णयबारे राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले कंग्रेससँग परामर्श नगरेको भन्दै उनीहरूले यो कदम चालेका हुन्। 

सिनेटमा डेमोक्र्याटिक नेता न्यूयोर्कका सिनेटर चक शुमरले सिनेटको सम्बोधनमा मतदानको विपक्षमा उभिने घोषणा गर्दै भने, ‘ट्रम्पले यो युद्ध बिना अनुमति, बिना रणनीति र बिना बहिर्गमन सुरु गरे ।’ राष्ट्रिय रक्षा प्राधिकरण ऐन अर्थात् एनडीएए माथिको प्रक्रियागत मतदान असफल भएको छ। विधेयकको पक्षमा ५० र विपक्षमा ४६ मत परे पनि १०० सदस्यीय सिनेटमा अगाडि बढ्न आवश्यक ६० मत पुग्न सकेन।

यो मतदान पूर्ण रूपमा दलीय लाइनमा विभाजित देखिएको थियो। चेम्बरका रिपब्लिकन बहुमत नेता साउथ डकोटाका जोन थुनबाहेक प्रत्येक रिपब्लिकनले विधेयकको पक्षमा मतदान गरे। थुनले भने सिनेटको नियम अनुसार पुनर्विचारको प्रस्ताव दर्ता गर्नकै लागि मात्र विपक्षमा मतदान गरेका थिए। 

गत महिना सशस्त्र सेवा समितिका नौ जना डेमोक्र्याट सदस्यले एनडीएएको विपक्षमा मतदान गरेपछि नै यो विधेयक रोकिने अनुमान गरिएको थियो। सामान्यतया दुवै दलको बलियो समर्थनमा पारित हुने एनडीएए यस पटक भने विवादमा तानिएको छ। 

फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका र इजरायलको आक्रमणबाट सुरु भएको इरान युद्धलाई पेन्टागनको यो विशाल बजेटले स्वीकृति दिएको जस्तो देखिने भन्दै डेमोक्र्याटहरू चिन्तित छन्। ट्रम्प प्रशासनले द्वन्द्वलाई थप चर्काउँदै इरानी बन्दरगाहहरूमा जलसेना मार्फत नाकाबन्दी लगाएको र नयाँ चरणको आक्रमण सुरु गरेको घोषणा गरेकै समयमा यो मतदान भएको हो।

अमेरिकी नागरिकका लागि सामाजिक कार्यक्रमहरू कटौती भइरहेका बेला ट्रम्प प्रशासनले सैन्य खर्च बढाएर कुल १.५ ट्रिलियन डलर पुर्‍याउन खोजेकोमा पनि डेमोक्र्याटहरूको आपत्ति छ। एनडीएएमा अख्तियारी दिइएको १.१५ ट्रिलियन डलर बाहेक ट्रम्पले बजेट मिलान प्रक्रिया अन्तर्गत कंग्रेससँग थप ३५० बिलियन डलर मागेका छन्। यो प्रक्रियाबाट बजेट पारित गर्न डेमोक्र्याटको समर्थन आवश्यक पर्दैन। 

विधेयकको समर्थनमा बोल्दै थुनले डेमोक्र्याटहरूलाई सुरक्षाभन्दा राजनीतिलाई अगाडि सारेको आरोप लगाए। उनले भने, ‘यो विधेयकले हाम्रो सेना आज तयार छ र भोलिका लागि सक्षम छ भन्ने सुनिश्चित गर्न मद्दत गर्छ ।’ 

यस वर्षको एनडीएएले रक्षाका लागि अभूतपूर्व १.१५ ट्रिलियन डलर अख्तियारी दिएको छ जसले जहाज, विमान र मिसाइल प्रणाली खरिददेखि सैनिकको तलब वृद्धि र भूराजनीतिक खतराको सामना गर्नेसम्मका कुरा निर्धारण गर्छ।

विगत ६ दशकभन्दा बढी समयदेखि हरेक वर्ष कानुन बन्दै आएको एनडीएएलाई दुवै दलले सधैँ पारित हुनैपर्ने विधेयकका रूपमा लिन्थे। यो धक्काका बावजुद एनडीएए प्रक्रियाको यो सुरुवात मात्र हो। 

प्रत्येक वर्ष प्रतिनिधि सभा र सिनेटले एनडीएएको आफ्नै संस्करण पारित गर्छन्। त्यसपछि सशस्त्र सेवा समितिका वार्ताकारहरूले साझा सम्झौताको मस्यौदा तयार पारेर पुनः दुवै सदनमा मतदानका लागि लैजान्छन्। 
यदि त्यो साझा मस्यौदा पारित भएमा मात्रै यसलाई कानुनको रूप दिन वा भिटो प्रयोग गर्नका लागि ह्वाइट हाउसमा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पकहाँ पठाइनेछ।
रोयटर्स