काठमाडौँ । आईसीसी च्याम्पियन्स ट्रफीको छैटौँ संस्करण अफ्रिकी महादेशमा आयोजना भएको थियो । प्रतियोगिताको छैटौँ संस्करण सन् २००९ को सेप्टेम्बर २२ देखि अक्टोबर ५ तारिखसम्म दक्षिण अफ्रिकामा सञ्चालन भएको थियो । 

अफ्रिकी महादेशमा च्याम्पियन्स ट्रफी आयोजना भएको यो दोस्रो पटक थियो । त्यसअघि प्रतियोगिताको दोस्रो संस्करण अफ्रिकी राष्ट्र केन्यामा आयोजना गरिएको थियो । च्यापियन्स ट्रफीमा सहभागी हुने टोलीको सङ्ख्या प्रत्येक संस्करणमा थप–घट भइरहन्छ ।

छैटौँ संस्करणको सबैभन्दा रमाइलो पक्ष के थियो भने, यो संस्करणमा टोलीको सङ्ख्या घटाएर आठमा झारिएको थियो । यसअघिको संस्करणमा १० टोलीले सहभागिता जनाएका थिए । प्रतियोगिताको पहिलो संस्करणमा पनि आठ टोलीले मात्र भाग लिएका थिए ।

खासमा छैटौँ संस्करण सन् २००८ मा पाकिस्तानमा आयोजना तय भएको थियो । तर, पाकिस्तानमा अपर्याप्त सुरक्षाको कारण देखाउँदै प्रतियोगिता सन् २००९ मा आयोजना गर्ने गरी दक्षिण अफ्रिकामा सारिएको थियो । 

यो संस्करणसँग अर्को एउटा रमाइलो पक्ष पनि जोडिएको छ । यसअघिका हरेक संस्करण दुई–दुई वर्षको अन्तरालमा आयोजना गरिएको थियो । तर, पाँचौँ र छैटौँ संस्करणको बिचमा भने तीन वर्षको अन्तर रहन पुग्यो । 

यो पनि

कीर्तिमानहरूको ओइरो लागेको र अस्ट्रेलियाले पहिलोपटक उपाधि कुम्ल्याएको पाँचौँ संस्करण

क्रिस गेलको अलराउन्ड प्रदर्शनमा वेस्ट इन्डिजले उपाधि चुमेको चौथो संस्करण

लगातार दुई दिन वर्षाले खेल बिथोलेपछि दुवै टोलीलाई विजेता घोषित गरिएको तेस्रो संस्करण

न्युजिल्याण्डलाई च्याम्पियन बनाएको दोस्रो संस्करण

‘आईसीसी नकआउट ट्रफी’ को नामबाट आयोजना भएको पहिलो संस्करण

छैटौँ संस्करणका खेल दक्षिण अफ्रिकाको सेन्चुरियनस्थित सुपरस्पोर्ट पार्क स्टेडियम र जोहानेशवर्गस्थित वान्डरर्स स्टेडियममा खेलाइएको थियो । प्रारम्भिक चरणमा प्रतियोगितामा सहभागी आठ टोलीलाई दुई समूहमा विभाजन गरिएको थियो ।

प्रतियोगिताको समूह ‘ए’ मा अस्ट्रेलिया, पाकिस्तान, भारत र वेस्ट इन्डिज रहेका थिए । समूह ‘बी’ मा भने न्युजिल्यान्ड, इङ्ल्यान्ड, श्रीलंका र आयोजक दक्षिण अफ्रिका परेका थिए । प्रत्येक समूहबाट दुई–दुई टोली सेमिफाइनलमा प्रवेश गर्ने प्रावधान रहेको थियो ।

सोही अनुसार, समूह ‘ए’ बाट अस्ट्रेलिया पहिलो र पाकिस्तान दोस्रो हुँदै सेमिफाइनलमा पुगेका थिए । अस्ट्रेलियाले पाँच र पाकिस्तानले चार अंक जोडेका थिए । तीन खेलबाट तीन अंक बटुल्दै तेस्रो भएको भारत र तीनवटै खेलमा पराजित भएको वेस्ट इन्डिज भने समूहगत चरणबाटै घर फर्किएका थिए ।

यसैगरी, समूह ‘बी’ बाट चार अंकसहित न्युजिल्यान्ड पहिलो र समान अंक बटुलेको इङ्ल्यान्ड दोस्रो हुँदै सेमिफाइनलमा पुगेका थिए । दुई–दुई अंकसहित क्रमशः तेस्रो र चौथो भएका श्रीलंका र दक्षिण अफ्रिका भने समूहगत चरणबाटै बाहिरिएका थिए ।

प्रतियोगिताको पहिलो सेमिफाइनल खेलमा अस्ट्रेलियाले इङ्ल्यान्डलाई नौ विकेटले र दोस्रो सेमिफाइनल खेलमा न्युजिल्यान्डले पाकिस्तानलाई पाँच विकेटले हराएका थिए । त्यसपछि फाइनल खेलमा अस्ट्रेलियाले छिमेकी प्रतिद्वन्द्वी न्युजिल्यान्डलाई ६ विकेटले हराउँदै उपाधि चुमेको थियो ।

अस्ट्रेलियाले जितेको यो दोस्रो च्याम्पियन्स ट्रफी उपाधि थियो । यसका अतिरिक्त अस्ट्रेलिया लगातार दुईपटक च्याम्पियन्स ट्रफीको उपाधि चुम्ने पहिलो टोली पनि बनेको थियो । लगातार मात्र होइन, यसअघि कुनै पनि टोलीले दुईपटक उपाधि जित्न सकेको थिएन । 

च्याम्पियन्स ट्रफीको यही संस्करणमार्फत वेस्ट इन्डिजका चाडविक वाल्टन, वेस्ट इन्डिजकै रोयस्टोन क्रान्डन, इङ्ल्यान्डका स्टिभन डेभिस र न्युजिल्यान्डका एरोन रेडमन्डले एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा ‘डेब्यू’ गरेका थिए ।

यसैगरी, भारतका चर्चित क्रिकेटर महेन्द्रसिंह धोनीका लागि पनि यो संस्करण विशेष थियो । आफ्नो समयका प्रभावशाली खेलाडी धोनीले च्याम्पियन्स ट्रफीको यही संस्करणमा एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा पहिलो विकेट लिएका थिए ।

छैटौँ संस्करणमा अस्ट्रेलियाका ब्याट्सम्यान रिकी पोन्टिङ सर्वाधिक रन बनाउने खेलाडीको सूचिमा पहिलो स्थानमा रहेका थिए । उनले पाँच खेलमा कुल दुई सय ८८ रन बनाएका थिए । अस्ट्रेलियाकै शेन वाट्शन पाँच खेलमा कुल दुई सय ६६ रन बनाउँदै दोस्रो स्थानमा रहेका थिए ।

सर्वाधिक रन बनाउने ब्याट्सम्यानको सूचिमा दक्षिण अफ्रिकाका ग्रेह्म स्मिथ (२०६ रन) तेस्रो, इङ्ल्यान्डका पल कोलिङउड (२०२ रन) चौथो र पाकिस्तानका मोहम्मद युसुफ (२०० रन) पाँचौँ स्थानमा रहेका थिए । 

सर्वाधिक विकेट लिने बलरहरूको सूचिमा भने दक्षिण अफ्रिका वेयन पार्नेल पहिलो स्थानमा थिए । उनले तीन खेलमा ११ विकेट लिएका थिए । इङ्ल्यान्डका स्टुअर्ट ब्रोडले तीन खेलमा १० विकेट, न्युजिल्यान्डका कायले मिल्सले पाँच खेलमा नौ विकेट, पाकिस्तानमा सइद अजमलले चार खेलमा आठ विकेट र भारतका आशिष नेहराले तीन खेलमा आठ विकेट लिएका थिए ।