काठमाडौँ । अहिलेको भागदौडपूर्ण जीवनमा सफलताको मापदण्ड सधैँ व्यस्त रहनु भएको छ । यस्तोमा बालबालिकाको बाल्यकाल प्रतिस्पर्धाको भेटी चढिरहेको छ । स्कुल, कोचिङ, त्यसपछि खेलकुद कक्षा, कोडिङ र संगीतसम्म बालबालिकाको दैनिकी कुनै कर्पाेरेट प्रबन्धकको भन्दा कम छैन । 

हाइपर प्यारेन्टिङको  यस युगमा एउटा नयाँ अवधारणा देखा परेको छः स्लो प्यारेन्टिङ । यो आलस्य होइन, बरु बालबालिकाको मानसिक विकासको लागि एक विचारशील दृष्टिकोण हो ।

के हो स्लो प्यारेन्टिङ ?

वास्तवमा स्लो प्यारेन्टिङ भनेको बालबालिकाको जीवनबाट ‘ओभर सेड्यूलिङ’ हटाउनु हो । यसको लक्ष्य बालबालिकालाई आफ्नो खाली समयको मालिक आफैँ बनाउनु हो ताकि बच्चाले कुनै पनि दबाब बिना आफ्नो रुचि अन्वेषण गर्न पाओस् । बालबालिकाहरूलाई निरन्तर कुनै गतिविधिमा व्यस्त राख्नुको सट्टा, उनीहरूलाई अल्छी हुने अवसर दिनुपर्छ भन्नेमा यो आधारित छ ।

तनाव भगाउने उपाय

आजकल साना बालबालिकाहरूमा पनि चिन्ता र तनावका घटनाहरू बढ्दै गइरहेका छन् । यस्तो अवस्थामा स्लो प्यारेन्टिङ बालबालिकाको मानसिक स्वास्थ्यको लागि वरदान भन्दा कम छैन । यसको अद्भुत फाइदाहरू छन् ।

रचनात्मकता बढाउँछ: जब बच्चाको निश्चित तालिका हुँदैन, उनीहरूको दिमाग नयाँ खेलहरू र नयाँ विचारहरूको बारेमा सोच्न स्वतन्त्र हुन्छ । आलस्य प्रायः रचनात्मकताको जननी हो ।

आत्मनिर्भरता बढाउँछ: हरेक कदममा निर्देशन नदिने हो भने बच्चाहरूले आफ्नो निर्णय आफैँ गर्न सिक्छन् । यसले उनीहरूको आत्म(विश्वास र समस्या समाधान गर्ने सीपहरू सुधार गर्दछ ।

प्रकृतिसँग जोडिनु: यसले बच्चाहरूलाई स्क्रिनको सट्टा बाहिरी संसार, माटो र बोटबिरुवाहरूसँग जोडिन प्रोत्साहित गर्दछ, जुन मानसिक शान्तिको लागि आवश्यक छ ।

फाइदाहरू:

•  प्रतिस्पर्धी दौडबाट बाहिर निस्केर, बच्चाहरूले हार्ने डर गुमाउँछ र सिक्ने आनन्द लिन्छन् ।
•  मल्टिटास्किङको सट्टा एक पटकमा एउटा काम गर्नाले बच्चाहरूको ध्यान केन्द्रित गर्ने क्षमता विकास हुन्छ ।
•  आरामदायी जीवनशैलीले बच्चाहरूलाई आफ्ना भावनाहरू बुझ्न र व्यक्त गर्न समय दिन्छ, जसले उनीहरूको भावनात्मक बुद्धिमत्ता बढाउँछ ।

कसरी सुरु गर्ने?

स्लो प्यारेन्टिङ अपनाउनुको अर्थ तपाईँले आफ्नो बच्चालाई केहि पनि सिकाउनु हुँदैन भन्ने होइन । केही साना परिवर्तनहरू गर्नुहोस् । उदाहरणका लागि हप्तामा कम्तीमा एक दिन नो(एक्टिभिटी डे राख्नुहोस् । आफ्नो बच्चालाई आफ्नो खाली समयमा के गर्न चाहन्छन् भनेर निर्णय गर्न दिनुहोस् । साँच्चै रुचि भएका गतिविधिहरू छनौट गर्नुहोस् । बाल्यकाल छिटो समाप्त गर्ने दौड होइन, पूर्ण रूपमा बाँच्ने यात्रा हो । स्लो प्यारेन्टिङलाई अपनाएर हामी बालबालिकाको तनाव कम गर्न त सक्छौँ नै उनीहरूलाई खुसी र मानसिक रूपमा स्वस्थ भविष्य पनि दिन सक्छौँ । किनभने शान्तिपूर्ण बाल्यकालले बलियो व्यक्तित्वको जग बसाल्छ ।