इङ्ग्ल्यान्डले त्यो काम गर्‍यो, जुन अल्जेरिया, अस्ट्रिया, जोर्डन, केप भर्डे र इजिप्टले गर्न सकेका थिएनन् । लियोनेल मेस्सीले गोल गर्न सकेनन् । विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक गोलकर्ता मेस्सीले पूरै खेलमा केवल एक सट प्रहार गरे, त्यो पनि जोर्डन पिकफोर्डलाई चुनौती दिन पर्याप्त भएन ।

इङ्गल्यान्डका खेलाडीहरूले उनलाई निरन्तर पछ्याए, दबाब दिए, झर्काए र मैदानको दायाँ किनारातिर धकेले । यसो गर्नुलाई उनीहरूले एउटा ठुलो सत्य माने । गोल गर्नु मात्र मेस्सीको प्रतिभाको एउटा पक्ष हो । उनले एउटा गोल सिर्जना गरे, त्यसपछि अर्को पनि । अन्ततः इङ्ग्ल्यान्डलाई अटलान्टिक पारि घर फर्कन बाध्य बनाए ।

अर्जेन्टिनाको बराबरी गोलका लागि मेस्सीले इन्जो फर्नान्डेजलाई दिएको पास सामान्य देखिन्थ्यो । तर त्यसअघि नै उनको उपस्थितिले इङ्ग्लिस रक्षकहरूलाई आफ्नो स्थान छोड्न बाध्य बनाइसकेको थियो । उनीहरू असन्तुलित बने, खाली स्थान सिर्जना भयो र त्यही प्वालबाट अर्जेन्टिनाले प्रहार गर्‍यो ।

विजयी गोलका लागि भने मेस्सीले आफ्नो असाधारण प्रतिभाको अर्को नमुना प्रस्तुत गरे । दायाँ विङ हुँदै तीव्र गतिमा अघि बढ्दै उनले जोन स्टोन्सको हताश छलाङमाथिबाट उत्कृष्ट क्रस उचाले, जुन सीधै लाउटारो मार्टिनेजको निधारमा पुग्यो ।

एक घण्टासम्म उनी खेलमा खासै प्रभावशाली देखिएका थिएनन् । तर खेल सकिँदा ‘म्यान अफ द म्याच’को पुरस्कार उनैले पाए । अब उनी फेरि अर्को विश्वकप फाइनलतर्फ अघि बढिरहेका छन् । विश्वकपका तीनवटा फाइनल खेल्ने उपलब्धि अहिलेसम्म केवल ब्राजिलका काफुले मात्र हासिल गरेका छन् । आइतबार मेस्सीले पनि त्यो कीर्तिमान बराबरी गर्नेछन् ।

दुःस्वप्नदेखि अमर सफलतासम्म

सन् २०१४ मा रियो दि जेनेरियोमा भएको पहिलो विश्वकप फाइनल मेस्सीका लागि वर्षौंसम्म दुःस्वप्न बनिरह्यो । उनले म्यानुएल नोएरविरुद्धको निर्णायक एक्लो अवसर गुमाए र अतिरिक्त समयमा मारियो गोट्जेले जर्मनीका लागि विजयी गोल गरे ।

त्यसपछि आठ वर्षपछि मात्र उनी फेरि विश्वकप फाइनलमा फर्किए । दोहामा भएको फाइनलमा उनले दुई गोल गरे र पेनाल्टी सुटआउटमा साहसिक प्रहार गर्दै अन्ततः सबैभन्दा धेरै चाहेको विश्वकप ट्रफी हात पारे । त्यससँगै वर्षौंसम्म पछ्याइरहेका निराशाका भूतहरू अन्त्य भए ।

अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा सफलता खोज्दै लामो समय आलोचना र दबाब झेलेका मेस्सी अब दुई कोपा अमेरिका र सम्भावित दोस्रो विश्वकपसहित राष्ट्रिय टोलीबाट बिदा हुन सक्ने अवस्थामा छन् ।

उनको करिअरलाई मोटामोटी दुई भागमा विभाजन गर्न सकिन्छ । पहिलो, बार्सिलोनामा बिताएको युग, जसले फुटबल खेल्ने शैली र त्यसलाई बुझ्ने दृष्टिकोण नै परिवर्तन गर्‍यो । दोस्रो, अर्जेन्टिनासँग बिताएको युग, जसले फुटबलको इतिहास र मेस्सीको कथा लेखिने तरिका नै फेरिदियो ।

इङ्ग्ल्यान्डले नियन्त्रण गर्‍यो, तर केवल केही समयका लागि

अटलान्टाको यो सेमिफाइनलमा अधिकांश समय मेस्सीलाई मैदानको मध्यभागबाट टाढा राखिएको थियो । खेल सुरु भएको पाँच मिनेटमै इलियट एन्डरसन र ह्यारी केनले उनलाई बलियो ट्याकल गरे । डिजेड स्पेन्सले बल खोस्न सफल भए । फाउल नपाएपछि मेस्सीले रेफ्री इस्माइल एलफाथलाई असन्तुष्ट भावले हेरे । पहिलो हाफमा एन्डरसनले तीव्र गतिमा अघि बढिरहेका मेस्सीलाई लडाएपछि पहेंलो कार्ड पनि पाए । त्यो क्षण नै पहिलो हाफमा मेस्सीको तीव्र गतिका केही झलकमध्ये एक थियो ।

तर पछि हेर्दा इङ्ग्ल्यान्डको सबैभन्दा ठुलो गल्ती सम्भवतः गोल गर्नु नै थियो । अग्रता लिएपछि उनीहरू आफ्नै पेनाल्टी क्षेत्र वरिपरि खुम्चिए । उनीहरूले प्रेसिङ बन्द गरे, काउन्टर आक्रमण घटाए र फुटबल खेल्नै छाडे । केही साताअघि मेक्सिको सिटीमा थोमस टुचेलले यही रणनीति सफलतापूर्वक अपनाएका थिए, तर त्यतिबेला इङ्ग्ल्यान्ड १० खेलाडीमा सीमित थियो । यसपटक त्यस्तो दबाब थिएन । उल्टै यो रणनीतिले अर्जेन्टिनालाई अझ आत्मविश्वासी बनायो ।

मेस्सीले देख्ने ‘खाली ठाउँ’

इङ्ग्ल्यान्ड निकै गहिरोसँग रक्षात्मक स्थितिमा झरेपछि मेस्सी फेरि खेलमा फर्किए । उनको सबैभन्दा ठुलो विशेषता भनेको खाली स्थान भेट्टाउने क्षमता हो । उनी बलभन्दा बढी विपक्षी रक्षकहरूलाई हेर्छन् । उनीहरूको चाल, दूरी र अवस्थालाई मनमै नक्साजस्तै बनाउँछन् र कमजोरी खोज्छन् ।

बार्सिलोनामा रहँदा अनुप्रयुक्त गणितका प्राध्यापक डेभिड सम्प्टरले गरेको अध्ययनले देखाएको थियो कि मेस्सीले खाली स्थान देखिनुभन्दा केही सेकेन्डअघि नै त्यसको अनुमान गरिसक्थे । अझै अस्तित्वमै नआएका खाली ठाउँहरू उनी पहिल्यै देख्थे ।

सम्प्टरका अनुसार, ‘मेस्सीसँग एउटा अद्वितीय क्षमता छ, जसलाई शब्दमा पूर्ण रूपमा व्याख्या गर्न सकिँदैन । उनी त्यस्ता समाधान भेट्टाउँछन्, जुन सामान्य मानिसहरूले देख्न वा कल्पना गर्न पनि सक्दैनन् ।’

दुई असिस्टले बदलिदियो खेल

त्यसपछि मेस्सी दायाँ किनारातिर सरे । उनी इङ्ग्ल्यान्डको मिडफिल्डको कमजोर क्षेत्रमा पुगेर सक्रिय भए । थाकेका रक्षकहरूलाई छल्दै उनले एकपछि अर्को सटिक क्रस उपलब्ध गराए । जोन स्टोन्सले केही प्रयास रोके, जोर्डन पिकफोर्डले उत्कृष्ट बचाउ गरे, केही प्रहार पोस्टमा पनि लागे । तर इङ्ग्ल्यान्ड आफ्नै पेनाल्टी क्षेत्रमा थुनिइरह्यो ।

त्यही बेला मेस्सीले छोटो कर्नर खेले । बल फर्किएपछि ह्यारी केन, स्पेन्स र एन्डरसन तीनै जना उनीतिर आकर्षित भए । मेस्सीले तुरुन्तै इन्जो फर्नान्डेजलाई पास दिए, जसले कुनै दबाबबिना गोल गर्दै खेल बराबरी गरे ।

केही मिनेटपछि फेरि मेस्सीले दायाँ किनार हुँदै बाइलाइनसम्म पुगेर उत्कृष्ट क्रस निकाले । स्पेन्स र निको ओ’राइली केही कदम ढिला पुगे । बल तीव्र गतिमा हावामार्फत सही समयमा झर्दै लाउटारो मार्टिनेजसम्म पुग्यो ।

त्यो क्रस यति उत्कृष्ट थियो कि मार्टिनेजका लागि गोल गर्न लगभग असम्भवजस्तै चुक्ने अवस्था थिएन ।

अन्तिम नृत्य अझै बाँकी छ

अन्तिम सिटी बज्नेबित्तिकै मेस्सी घुँडा टेकेर मैदानमै बसे । चार वर्षअघि अर्जेन्टिनाले विश्वकप जित्दा पनि उनले यस्तै प्रतिक्रिया दिएका थिए । शारीरिक रूपमा उनी पूर्ण रूपमा थाकिसकेका थिए । भावनात्मक रूपमा पनि उनी रित्तिइसकेका देखिन्थे ।

तर उनको अन्तिम यात्रा अझै सकिएको छैन । अब उनको अगाडि विश्वकप उपाधिका लागि स्पेनजस्तो बलियो प्रतिद्वन्द्वी उभिएको छ । त्यसलाई पार गर्न सके मेस्सीले आफ्नो महान् करिअरलाई अर्को ऐतिहासिक उपलब्धिसहित समापन गर्नेछन् ।

द इन्डिपेन्डेन्टबाट