बीबीसी

चैत २१ – बेलायत हार्ट फाउन्डेशनको एक रिपोर्ट अनुसार बेलायतमा दुई करोडभन्दा धेरै मानिस व्यायामबाट कोसौं टाढा छन् ।

संस्थाले दिएको चेतावनी अनुसार व्यायामभन्दा टाढा बस्ने मानिसहरुमा मुटुरोगको आशंका बढ्ने र राष्ट्रिय स्वास्थ्य सेवा (एनएचएसं माथि हरेक वर्ष १.२ अर्ब पाउन्डको भार पर्ने गर्दछ ।

ह्यारियट मलवैनीलाई ४४ वर्षको उमेरमा हृदयघात भयो तब उनले आफ्नो दिनचर्यामा थोरै परिवर्तन ल्याउनुपर्यो ।

उनी भन्छिन्, ‘पछाडि फर्केर हेर्दा मलाई लाग्छ कि म निकै निष्क्रिय थिएँ । म सोच्थें कि म निकै सक्रिय छु तर वास्तवमा म त केवल व्यस्त थिएँ ।’

ह्यारियट मानव संसाधन सल्लाहकार हुन् र उनको दिनचर्या निकै व्यस्त हुनेगर्छ । उनी एक घण्टा कार चलाएर काममा पुग्छिन् र लगभग हरेक दिन आठदेखि १० घण्टा डेस्कमा बस्छिन् ।

त्यसपछि उनी परिवारसँग व्यस्त हुन्छिन् र यी सबै कुरा गर्दागर्दै उनको व्यायाम छुट्छ ।

पुरुषको तुलनामा महिला व्यायामबाट टाढा रहने सम्भावना ३६ प्रतिशत बढि हुन्छ ।

रिपोर्ट अनुसार ८३ लाख पुरुषको तुलनामा १.१८ करोड महिला व्यायामबाट टाढा रहन्छन् ।

रिपोर्टमा आँकडाको विश्लेषण गर्दै भनिएको छ, ‘बेलायती पुरुष आफ्नो जीवनको पाँचौं हिस्सा बसीबसी बिताउने गर्दछन् अर्थात् एक वर्षमा ७८ दिन । यो आँकडा महिलाका लागि प्रतिवर्ष ७४ दिन हो । ’

हृदयघात हुनुभन्दा पहिले ह्यारियटलाई रोगको केही लक्षण वा संकेत देखिएको थिएन ।

उनी भन्छिन्, ‘म ब्रस गर्नका लागि सिढिँ चढिरहेको थिएँ र सुत्ने तयारीमा थिएँ त्यतिबेला मेरो मुटुमा अत्यधिक पीडा भयो जुन बायाँ हात हुँदै मेरो माथिल्लो बंगारासम्म पुग्यो । मलाई त्यतिबेला महसुस भयो मामला गम्भीर छ ।’

ह्यारियटलाई स्पोन्टेनियस कोरोनरी आर्टरी डिसेक्सन नामको हृदयघात भयो जो निकै कम तर खतरनाक स्थिती हुने गर्दछ । मुख्य रुपमा वयस्क महिलामा यसको सम्भावना धेरै हुने गर्दछ ।

उनका अनुसार उनलाई योभन्दा पहिले कुनै गम्भीर रोग थिएन ।

बेलायतमा १० असामयिक मृत्युमध्ये एक मृत्यु व्यायाम नगर्ने कारणले हुने गर्दछ ।

तर ह्यारियटले तुरुन्त आफ्नो दैनिकीलाई परिवर्तन गरिन् र सक्रिय हुनुको अर्थ बिस्तारै बिस्तारै र लगातार चल्ने एक क्रिया हुने बताउँछिन् ।

उनले ब्रिटिश हर्ट फाउन्डेशनको ‘माई म्याराथन च्यालेन्व’ प्रतियोगितामा भाग लियो जसमा पूरा महिना दौडिरहने र हिँडिरहने हुन्छ ।

रिपोर्टका अनुसार बेलायतमा मुटुरोगबाट पीडित तीन चौथाई मानिसलाई निष्क्रिय पाइएको छ ।

संस्थाका अनुसार संसाभरी हुने ५० लाख मृत्यु निष्क्रियतासँग जोड्न सकिन्छ जसले यसलाई मृत्युको सबैभन्दा १० ठूदो कारणमध्ये एक बन्ने गर्दछ ।

संस्थाका एसोसियट मेडिकल डाइरेक्टर डा. माइक न्याप्टनका अनुसार व्यायामले मुटुरोगीमाथि ३५ प्रतिशत र समय हुनुभन्दा पहिलेको मृत्युमाथि ३० प्रतिशतलाई नियन्त्रणमा ल्याउन सकिन्छ ।