राजाराम खेती गर्थे । खेतीपाती गर्दा उनी गोबर तथा प्राङ्गरिक मल प्रयोग गर्थे । ठिकै चलिरहेको थियो । खानाको शक्ति उच्च हुन्थ्यो । मिलावट थिएन । केही पढेका निस्के । रासायनिक मल प्रयोग गर्न लगाए । अलि बढी उत्पादन बढ्यो । जमिनको ऊर्जा सोसियो । 

जेटियोले धानमा कीरा लागेको देखेर भने, ‘राजारामजी विषादी प्रयोग गर्नुस् ।’ 

राजारामले प्रयोग गरे । दोस्रो वर्षदेखि विषादी बढाए । तेस्रो वर्षबाट ती विषादीले काम गरेन । उनले रासायनिक मल र विषादीको विकल्प खोजे । बीउबिजन त्यस्तै भयो । हरेक वर्ष नयाँ बीउ आउने । त्यही रोज्दा अर्काे वर्ष नलाग्ने । उनले यसमा गहिरो अध्ययन खोजेर उपाय निकाले । 

तिहारमा देउसी हेर्दै आगो ताप्दै थिए । चेलीबेटीले भने, ‘टिकटक बन्द भएछ । के हुने हो ?’ 

राजारामले हाँसेर एउटा शेर भने– ‘सबै क्षेत्रमा सदुपयोग तथा दुरुपयोग आउँछ ।’

भ्रष्टचारविरुद्ध बोल्न नपाइने संयोग आउँछ । 

‘राम्रो कि नराम्रो ?’

-हेलम्बु–६, सिन्धुपाल्चोक