काठमाडौँ । अमेरिकी केन्द्रीय बैंक ‘फेडरल रिजर्भ’ (फेड)की गभर्नर लिसा कुकले ट्रम्प प्रशासनविरुद्ध मुद्दा दायर गरेकी छिन् । यो मुद्दा कुकले आफ्नो बर्खास्ती रोक्न दायर गरेकी हुन् । 

यो कानुनी लडाइँले संघीय बैंकको दसकौँ पुरानो राजनीतिक स्वतन्त्रतालाई असर गर्न सक्छ भन्ने विश्लेषण गर्न लागिएको छ । बैंकको ११२ वर्ष लामो इतिहासमा, कुनै पनि राष्ट्रपतिले कहिल्यै गभर्नरलाई हटाउने प्रयास गरेका छैनन् । तर गत सोमबार अबेर अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म ‘टु«थ सोशल’मा एक पत्र पोस्ट गर्दै कुकलाई बर्खास्त गर्ने घोषणा गरेका थिए । 

फेडमा उनको नियुक्ति अघि २०२१ मा कुकले मोर्टगेजमो ठगी गरेको दाबी ट्रम्पले पोष्टमा गरेका थिए । अमेरिकी सर्वोच्च अदालतले पहिले नै राष्ट्रपतिले नीतिगत भिन्नताका आधारमा मात्र फेडका अधिकारीहरूलाई हटाउन सक्दैनन् भन्ने संकेत दिइसकेको छ । हटाउने आधार केवल दुर्व्यवहार वा कर्तव्यको लापरबाही जस्ता गम्भीर कारणहरू हुन सक्ने अदालतको भनाइ छ ।

 यस्तो अवस्थामा, बर्खास्ती अघि न्यायिक प्रक्रिया हुनुपर्छ, ताकि सम्बन्धित अधिकारीले आफ्नो पक्ष प्रस्तुत गर्न सकोस् भन्ने धेरैजसो कानुनी विज्ञहरू ठान्दछन् । तर कुकलाई अहिलेसम्म कुनै मौका दिइएको छैन । न त उनी विरुद्ध कुनै आपराधिक आरोप लगाइएको छ । 

फेड अध्यक्ष जेरोम पावेल र उनको ब्याजदर निर्धारण समितिमाथि ट्रम्पले बारम्बार आक्रमण गरिरहेको समयमा यो घटना सार्वजनिक भएको हो । फेडले द्रुत रूपमा ब्यादजर घटाओस् भन्ने ट्रम्पको चाहना छ । कुकलाई हटाउने कदम राजनीतिक दबाब सिर्जना गर्ने र ट्रम्प समर्थकहरूलाई फेड बोर्डमा नियुक्त गर्ने रणनीति हुन सक्ने विश्लेषकहरूले बताइरहेका छन् । फेडमा कम ब्याजदरलाई समर्थन गर्ने व्यक्तिहरूलाई मात्र नियुक्त गर्ने ट्रम्पले पहिले नै भनेका थिए ।