काठमाडौँ । तौल घटाउने कोसिसमा मानिसहरूले प्रायः आफ्नो आहारमा ठुलो परिवर्तन गर्छन् । जङ्क फुडको सट्टामा बदाम, मखाना, डार्क चकलेट र स्मूदी जस्ता स्वस्थकर खानेकुरा खान थाल्छन् । 

झट्ट हेर्दा यो परिवर्तन ठिक हो जस्तो लाग्न सक्छ, तर यही खानेकुरा प्रायः तौल घटाउने यात्रामा बाधा बनिदिन्छ । स्वस्थ खाना भन्नुको अर्थ क्यालोरी–रहित हुँदैन भन्ने हुन्न । सन्तुलन र बुझाइ बिना सेवन गरियो भन तौल घटाउनुको सट्टा यसले उल्टै तौल बढाउन सक्छ ।

खानाको मात्रा नियन्त्रणलाई बेवास्ता गर्नु

स्वस्थ खानाको कुरा गर्दा सबैभन्दा ठुलो गल्ती भनेको मात्रा नियन्त्रणमा ध्यान नदिनु हो । बदाम, काजू र ओखर जस्ता ड्राई फ्रुटहरू शरीरको लागि लाभदायक हुन्छन् । तर तिनीहरूमा क्यालोरी पनि उच्च मात्रामा हुन्छ । यदि तपाईंले मात्रामा ध्यान नदिई दिनमा धेरै पटक यसलाई खानुभयो भने क्यालोरी सेवन द्रुत रूपमा बढ्छ, जसले तौल घटाउने प्रक्रियालाई ढिलो गर्न सक्छ ।

कम बोसो र चिनी–रहित हुन्न भन्ने भ्रम

मानिसहरूले प्रायः स्वस्थ ठानेर कम बोसो वा चिनी नभएको सामान धेरै खान्छन् । यद्यपि, यी उत्पादनहरूमा प्रायः थपिएको चिनी, कृत्रिम गुलियो र तिनीहरूको स्वाद बढाउने प्रिजर्भेटिभ्स हुन्छन् । यी तत्त्वहरूले शरीरमा इन्सुलिनको स्तरलाई असर गर्न सक्छन्, जसले गर्दा बोसो जम्मा हुने सम्भावना बढ्छ ।

तरल क्यालोरीको असर

स्मूदी, प्याकेटमा आउने जुस वा ताजा फलफूलको जुस पनि प्रायः नदेखिने क्यालोरीका स्रोत बन्छन् । फलफूलको जुस पिउँदा, फाइबरको मात्रा कम हुन्छ, र चिनी छिटो अवशोषित हुन्छ । यसले भोक लाग्न सक्छ र कुल क्यालोरी सेवन बढाउन सक्छ ।

सोचविचार नै नगरी खाने समस्या

टिभी हेर्दा वा काम गर्दा खाजा खानु एक सामान्य बानी हो । यस समयमा, हामीले कति खाएका छौँ भन्ने हामीलाई थाहा हुँदैन । मखाना वा भुटेको खाजा निश्चित रूपमा स्वस्थकर हुन्छ, तर तिनीहरूलाई बढी खाँदा तौल बढ्न सक्छ ।

आफूले खाने खाजाले तौल घटाउन मद्दत गरोस् भन्ने तपाईं चाहनुहुन्छ भने केही कुराहरू दिमागमा राख्नु पर्छ । खानेकुराको मात्रा नियन्त्रण गर्न सधैँ सानो कचौरामा हालेर खानुहोस् । प्रोटिन र फाइबरयुक्त विकल्पहरू जस्तै भुटेको वा टुसा उमारेको चना खानुहोस् । खाजा खानु अघि एक गिलास पानी पिउन पिउनुहोस् । किनकि हामी प्रायः झुक्किएर तिर्खालाई भोक ठान्ने भूल गर्छौं । उचित जानकारी र सन्तुलित तरिकाले गरिएको स्वस्थ खाजाले मात्र वास्तविक फाइदा प्रदान गर्दछ ।

(अस्वीकरण: सल्लाह सहितको यो सामग्रीले सामान्य जानकारी मात्र प्रदान गर्दछ । कुनै पनि हिसाबले यो योग्य चिकित्सा रायको विकल्प होइन । थप जानकारीको लागि सधैँ विशेषज्ञ वा आफ्नो डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् ।)