काठमाडौँ । सन् २०२६ को विश्वकप संयुक्त राज्य अमेरिका, क्यानडा र मेक्सिकोले संयुक्त रूपमा आयोजना गर्दै छन्। तीनवटा फरक राष्ट्रहरूले मिलेर यो प्रतियोगिता आयोजना गर्न लागेको इतिहासमा यो नै पहिलो पटक हो।

प्रतियोगिताको उद्घाटन खेल ११ जुन २०२६ मा मेक्सिको सिटीमा हुने छ भने फाइनल खेल १९ जुलाईमा न्यु जर्सीमा खेलिने छ। यस पटक पहिलो पटक ४८ टोलीहरूलाई समावेश गरेर प्रतियोगिताको आकार बढाइएको छ, जसका कारण यो विश्वकप रेकर्ड ३९ दिनसम्म चल्ने छ।

अमेरिकाले यसअघि सन् १९९४ मा विश्वकप आयोजना गर्दा २४ टोलीहरूले मात्र प्रतिस्पर्धा गरेका थिए। त्यसको तुलनामा यस पटक टोलीको सङ्ख्या दोब्बर भएको छ। नयाँ संरचना अनुसार चार–चार टोलीका १२ वटा समूहहरू रहने छन् र यस पटक एउटा थप नकआउट चरण (राउन्ड अफ ३२) समावेश गरिएको छ।

विश्वकप २०२६ का खेलहरू कुन–कुन सहरमा हुने छन्?

यस विश्वकपका खेलहरू १६ वटा सहरमा सञ्चालन हुने छन्। जसमा अमेरिकाका ११, मेक्सिकोका ३ र क्यानडाका २ सहर सामेल छन्।

• आयोजक सहरहरूको सूची यस प्रकार छ:
• अमेरिका: एटलान्टा, बोस्टन, डलास, ह्युस्टन, कान्सास सिटी, लस एन्जलस, मियामी, न्युयोर्क/न्यु जर्सी, फिलाडेल्फिया, सान फ्रान्सिस्को र सियाटल।
• मेक्सिको: ग्वाडलाहारा, मेक्सिको सिटी र मोन्टेरी।
• क्यानडा: टोरन्टो र भ्यानकुभर।

यो पनि

विश्वकप २०२६ को महाकुम्भ : खेल हुने १६ रंगशाला र त्यहाँका रोचक तथ्य

विश्वकप २०२६ मा कुन–कुन टोलीले खेल्ने छन्?

यस वर्षको विश्वकपको अन्तिम चरणमा १,२४८ जना खेलाडीहरूले प्रतिस्पर्धा गर्ने छन्। प्रत्येक राष्ट्रले तीन जना गोलकिपरसहित २६ जना खेलाडीको टोली घोषणा गर्न पाउने छन्।

फिफा विश्वकप २०२६ का लागि छनोट भएका टोलीहरू:

• आयोजक राष्ट्र: क्यानडा, मेक्सिको, अमेरिका
• एएफसी (एसिया): अस्ट्रेलिया, इराक, इरान, जापान, जोर्डन, दक्षिण कोरिया, कतार, साउदी अरब, उज्वेकिस्तान
• सीएएफ (अफ्रिका): अल्जेरिया, काबो भर्डे, प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो, कोटे डी आइभोरी, इजिप्ट, घाना, मोरक्को, सेनेगल, दक्षिण अफ्रिका, ट्युनिसिया
• कोन्काकाफ (उत्तर, मध्य अमेरिका र क्यारिबियन): कुरासाओ, हाइटी, पानामा
• कोन्मेबोल (दक्षिण अमेरिका): अर्जेन्टिना, ब्राजिल, कोलम्बिया, इक्वेडर, पराग्वे, उरुग्वे
• ओएफसी (ओशिनिया): न्युजिल्यान्ड
• यूईएफए (युरोप): अस्ट्रिया, बेल्जियम, बोस्निया र हेर्जेगोभिना, क्रोएसिया, चेकिया, इङ्गल्यान्ड, फ्रान्स, जर्मनी, नेदरल्यान्ड्स, नर्वे, पोर्चुगल, स्कटल्यान्ड, स्पेन, स्वीडेन, स्विट्जरल्यान्ड, टर्की

प्रतियोगिताको स्वरूप

४८ टोलीहरूको सहभागितासँगै यो इतिहासकै सबैभन्दा ठुलो विश्वकप हुने छ। यो सन् २०२२ को प्रतियोगिताको तुलनामा ५० प्रतिशतको वृद्धि हो। टोलीको सङ्ख्या बढेसँगै अब कुल १०४ खेलहरू हुने छन्, जुन अघिल्लो विश्वकपको तुलनामा ४० खेल बढी हो।

नियमित प्रक्रिया जस्तै, ४८ टोलीहरूलाई समूह चरणका ७२ खेलहरूका लागि चार–चार टोलीको समूहमा विभाजन गरिएको छ। राउन्ड-रबिन समूह चरणको खेलपछि प्रत्येक समूहका शीर्ष दुई टोलीहरू नकआउट चरणमा पुग्ने छन्। उनीहरूसँगै तेस्रो स्थानमा रहने उत्कृष्ट आठ टोलीहरू पनि अर्को चरणमा प्रवेश गर्ने छन्।

यस वर्ष नियममा केही परिवर्तन गरिएको छ। समूहमा अङ्क बराबरी हुँदा पहिलो टाइब्रेकर गोल भिन्नता (गोल डिफरेन्स) हुने छैन। त्यसको सट्टा हेड-टु-हेड (आपसी भिडन्तको) नतिजालाई हेरिने छ। 

दुईभन्दा बढी टोलीबिच अङ्क बराबर भएको अवस्थामा हेड-टु-हेड गोल भिन्नता र हेड-टु-हेड गोललाई आधार मानिने छ। यदि हेड-टु-हेड टाइब्रेकरमा पनि टोलीहरू बराबर भएमा मात्र समग्र समूहको गोल भिन्नता हेरिने छ। त्यसपछि कुल गरेको गोल सङ्ख्या र सबैभन्दा कम अनुशासन अङ्क (पहेंलो र रातो कार्डको आधारमा दिइने अङ्क) लाई गणना गरिने छ।

विश्वकपको आकार बढेसँगै नकआउट चरण पनि ठुलो भएको छ। यो चरण राउन्ड अफ ३२ बाट सुरु भएर फाइनलसम्म चल्ने छ। निर्धारित समयमा खेल बराबरी भएमा अतिरिक्त समय र पेनाल्टी सुटआउटमार्फत विजेताको निर्णय गरिने छ।

यस विश्वकपमा अन्य के-के नयाँ नियम छन्?

खेलको स्वरूप बाहेक खेलको गतिलाई चुस्त राख्न केही नियमहरू परिवर्तन गरिएका छन् भने एउटा परिवर्तनले प्रत्येक हाफमा खेललाई केही बेर रोक्ने छ:

• अत्यधिक गर्मीबाट खेलाडीलाई राहत दिन प्रत्येक हाफको बीचमा अनिवार्य रूपमा तीन मिनेटको हाइड्रेशन ब्रेक (पानी पिउने समय) दिइने छ। यसले खेलाडीलाई आराम मिल्ने छ भने मिडिया अधिकार प्राप्त गर्नेहरूले अतिरिक्त विज्ञापनहरू बेच्ने अवसर पाउने छन्।
• थ्रो-इन र गोल किकसहित डेड बलमा खेल पुनः सुरु गर्न खेलाडीहरूले पाँच सेकेन्ड मात्र समय पाउने छन्।
• खेलाडी परिवर्तन (सब्स्टिच्युट) हुँदा मैदान बाहिरिनका लागि १० सेकेन्डको समय तोकिएको छ।
• मैदानमा चिकित्सकबाट उपचार गराएका खेलाडीले एक मिनेटसम्म मैदान बाहिरै बस्नुपर्ने छ। कार्ड दिइएको फलका कारण घाइते भएका खेलाडीको हकमा भने यो नियम लागु हुने छैन।
• रेफ्रीसँग विरोध गर्न वा निर्णयबारे प्रश्न सोध्न टोलीको कप्तानलाई मात्र अनुमति हुने छ। यसो नगर्ने अन्य खेलाडीले पहेंलो कार्ड पाउन सक्ने छन्।
• भिडियो असिस्टेन्ट रेफ्री (भीएआर) ले स्पष्ट र गम्भीर गल्तीहरू भएको अवस्थामा दोस्रो पहेंलो कार्ड र कर्नर किकहरूको पनि पुनरावलोकन गर्न सक्ने छ।

विश्वकपको मौसम कस्तो हुने छ?

यो वर्ष अमेरिकामा आयोजना भएको क्लब विश्वकपमा अत्यधिक गर्मी एउटा ठुलो समस्या बनेको थियो र आगामी वर्षको विश्वकपमा पनि यो चिन्ताको विषय रहने छ।

पेरिस सेन्ट-जर्मेनका प्रबन्धक लुइस एनरिकेले लस एन्जलसमा एट्लेटिको म्याड्रिडविरुद्धको क्लब विश्वकपको पहिलो खेल झन्डै ४० डिग्रीको गर्मीमा खेल्नुपरेको भन्दै असन्तुष्टि जनाएका थिए। त्यो खेल स्थानीय समय अनुसार दिउँसो १२ बजे सुरु भएको थियो।

अत्यधिक गर्मी र आर्द्रताका कारण धेरै प्रशिक्षक र खेलाडीहरू प्रभावित भएका थिए। चेल्सीका एन्जो फर्नान्डेजले खेलको क्रममा चक्कर लागेको गुनासो गरेका थिए।

गर्मीको समस्यासँग जुध्नका लागि फिफाले प्रमुख युरोपेली राष्ट्रहरू समावेश भएका विश्वकपका खेलहरू राति सञ्चालन गर्न सक्ने सम्भावना छ।