काठमाडौँ ।  नेपालमा विगत केही महिनादेखि देखा परेको बर्ड फ्लु रोग हाल नियन्त्रण उन्मुख भएको छ । पशु सेवा विभागका वरिष्ठ पशु चिकित्सक डा. मुकुल उपाध्यायले चालु आर्थिक वर्षको साउन १ गतेयता देशका कुनै पनि स्थानमा बर्ड फ्लुका नयाँ सङ्क्रमित केसहरू पुष्टि नभएको जानकारी दिए । 

 हाल विभिन्न क्षेत्रबाट प्रयोगशालामा शङ्कास्पद नमुनाहरू परीक्षणका लागि ल्याइने गरे तापनि ती सबैको नतिजा नकारात्मक आइरहेकाले सङ्क्रमण नियन्त्रणमा आएको सङ्केत मिलेको उनले बताए ।

११ जिल्लामा फैलिएको थियो बर्ड फ्लु

यो प्रकोपको सुरुवात २०८२ साल चैत ४ गते केन्द्रीय पशु पन्छी रोग अन्वेषण प्रयोगशालामा गरिएको पीसीआर परीक्षणबाट पुष्टि भएको थियो । तत्पश्चात् सरकारले चैत ६ गते बर्ड फ्लु प्रभावित क्षेत्र घोषणा गरी नियन्त्रण कार्य अघि बढाएको थियो । 

पहिलो पटक मोरङको सुन्दरहरैँचा नगरपालिका–४ र उर्लाबारी नगरपालिका–८ मा पुष्टि भएको यो रोग क्रमशः सुनसरी, झापा, चितवन, नवलपरासी, बारा, महोत्तरी, काठमाडौँ, भक्तपुर, ललितपुर र काभ्रेपलाञ्चोक गरी ११ जिल्लामा फैलिएको थियो । संक्रमणका कारण व्यावसायिक लेयर्स, प्यारेन्ट, ब्रोइलर, स्थानीय कुखुरा, हाँस, टर्की र कालिज जस्ता पन्छीहरू बढी प्रभावित भएका थिए ।

साउन ३२ गतेसम्ममा काठमाडौँ उपत्यका बाहेकका ७ जिल्लामा रोग पूर्ण रूपमा नियन्त्रणमा आइसकेको थियो । काठमाडौँ उपत्यका र काभ्रे जिल्लाका कुल ११९ स्थानमा सङ्क्रमण पुष्टि भएको थियो, जसमध्ये काठमाडौँमा ३२, ललितपुरमा १५ (सदर चिडियाखानासहित), भक्तपुरमा ४५ र काभ्रेमा २७ स्थान रहेका थिए ।

उपत्यकाका तीन जिल्लामध्ये भक्तपुर सबैभन्दा बढी प्रभावित देखिएको थियो भने ललितपुरमा असार २५ गते पछि कुनै पनि नयाँ सङ्क्रमण देखिएको छैन । काठमाडौँ र भक्तपुरमा पनि साउन ३२ गतेदेखि नयाँ सङ्क्रमण नदेखिएको पशु सेवा विभागले जनाएको हो । 

कति भयो क्षति ?

महामारी नियन्त्रणका लागि देशभर कुल ८ लाख ३५ हजार ५ सय ६३ पन्छी, ११ लाख ६५ हजार ६ सय ६३ वटा अण्डा र २ लाख ४५ हजार ३५ केजी दाना नष्ट गरिएको छ । यसमध्ये काठमाडौँ उपत्यका र काभ्रेमा मात्रै ३ लाख ६७ हजार ८ सय ३५ पन्छी नष्ट गरिएको विभागको तथ्याङ्क छ ।

महामारीबाट क्षति बेहोरेका कृषकहरूलाई राहत दिन सरकारले ५० करोड रुपैयाँको बजेट रकमान्तर गरी कुल ५२ करोड रुपैयाँ व्यवस्थापन गरेको थियो । 

जसअन्तर्गत हालसम्म १०४ जना प्रभावित कृषक तथा फार्मको खातामा ५० करोड ७१ लाख १५ हजार  रकम उपलब्ध गराइसकिएको छ ।