नयाँ दिल्ली । क्यान्सर भन्ने सुन्दै हामी झसङ्ग हुन्छौँ । लामो समयसम्म चल्ने उपचार, अस्पतालमा बिताएको समय र पीडादायी उपचारको चित्र मस्तिष्कमा आउन थाल्छ ।

तर अब भारतमा क्यान्सर उपचारको लागि नयाँ आशा देखिएको छ । फोक्सोको क्यान्सरका बिरामीहरूका लागि एउटा नयाँ इन्जेक्सन सुरु गरिएको छ, जुन केवल ७ मिनेटमा दिन सकिन्छ । रोचे फार्मा इन्डियाद्वारा प्रस्तुत गरिएको यो नयाँ इम्युनोथेरापी औषधिलाई टेसेन्ट्रिक भनिन्छ । यो इन्जेक्सन विशेष गरी नन–स्मल सेल फोक्सोको क्यान्सर (एनएससीएलसी) भएका बिरामीहरूका लागि डिजाइन गरिएको हो । यद्यपि, सबैभन्दा ठुलो चर्चा यसको द्रुत प्रक्रियाबारे मात्र होइन, तर यसको महँगो मूल्यको पनि हो । यसको एउटा खुराक लगभग ३.७ लाख रुपैयाँ (भारु) पर्ने बताइएको छ । 

यो नयाँ इन्जेक्सनलाई परम्परागत क्यान्सर उपचारभन्दा धेरै फरक मानिएको छ । इम्युनोथेरापी सामान्यतया क्यान्सरका बिरामीहरूलाई आईभी इन्फ्युजनमार्फत दिइन्छ, जसमा धेरै घण्टा लाग्छ । यद्यपि, यो नयाँ प्रविधिमा, औषधि सीधै छालामुनि इन्जेक्सन गरिन्छ र सम्पूर्ण प्रक्रिया लगभग ७ मिनेटमा पूरा हुन्छ । डाक्टरहरूका अनुसार यसले बिरामीहरू अस्पतालमा लामो समय बिताउनुपर्ने आवश्यकतालाई हटाउनेछ । यो विशेषगरी वृद्ध बिरामी र टाढाका स्थानहरूबाट यात्रा गर्नेहरूका लागि महत्त्वपूर्ण राहत मानिन्छ । 

यो औषधिले कसरी काम गर्छ ?

यो इन्जेक्सनले एटेजोलिजुमाब नामक औषधि प्रयोग गर्दछ । यो औषधिले पीडी–एल ११ नामक प्रोटिनलाई रोक्छ । वास्तवमा क्यान्सर कोषहरूले शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीबाट लुक्न यो प्रोटिन प्रयोग गर्छन् । जब यो प्रोटिन अवरुद्ध हुन्छ, शरीरको प्रतिरक्षा कोषहरूले क्यान्सर कोषहरूलाई चिन्छन् र आक्रमण गर्छन् । यसैकारण इम्युनोथेरापीलाई क्यान्सर उपचारको आधुनिक र बढी लक्षित विधि मानिन्छ । यसको प्रायः केमोथेरापीभन्दा कम गम्भीर साइड इफेक्टहरू हुन्छन् । 

कुन बिरामीहरूले फाइदा लिन सक्छन् ?

यो उपचार विशेषगरी एनएससीएलसी भएका बिरामीहरूका लागि हो । भारतमा धेरैजसो फोक्सोको क्यान्सरका केसहरू यस श्रेणीमा पर्छन् । यद्यपि, प्रत्येक बिरामी यो उपचारको लागि उपयुक्त हुँदैन । डाक्टरहरूले पहिले बिरामीको ट्युमरमा पीडी–एल १ प्रोटिनको स्तरको मूल्याङ्कन गर्छन् । यो औषधि उच्चस्तर भएका बिरामीहरूमा बढी प्रभावकारी हुन सक्छ । विज्ञहरूका अनुसार एनएससीएलसीका लगभग आधा बिरामीहरू यो उपचारका लागि योग्य हुन सक्छन् । यो थेरापीले क्यान्सरको फैलावटलाई ढिलो गर्न र बिरामीको आयु बढाउन सक्छ । 

अन्य उपचारहरू भन्दा किन फरक छ यो सुई ?

यसको सबैभन्दा ठुलो फाइदा यसको गति र सुविधा हो । पहिले बिरामीहरूले उपचारका लागि अस्पतालमा घण्टौं कुर्नुपर्थ्यो, तर अब उही प्रक्रिया केही मिनेटमा पूरा गर्न सकिन्छ । डाक्टरहरू यसले अस्पतालहरूमा दबाब कम गर्ने र बिरामीहरूको मानसिक तनाव कम गर्ने बताउँछन् । क्यान्सरका बिरामीहरू प्रायः लामो उपचार र बारम्बार अस्पताल भ्रमणबाट थकित हुन्छन् । यस्तो अवस्थामा छोटो उपचारले उनीहरूको जीवनलाई अलि सजिलो बनाउन सक्छ ।

किन महँगो छ यो औषधि ?

यो सुईको मूल्य हाल एक प्रमुख चिन्ताको विषय हो । एक खुराकको लागत लगभग ३ लाख ७० हजार भारु छ र धेरै बिरामीहरूलाई उपचारका क्रममा ६ खुराकसम्म आवश्यक पर्न सक्छ । विज्ञहरू इम्युनोथेरापी औषधिहरूको विकासका लागि उन्नत प्रविधि, अनुसन्धान र जैविक प्रविधि आवश्यक पर्ने बताउँछन्, त्यसैले यसको लागत उच्च भएको उनीहरूको भनाइ छ । रिपोर्टहरू अनुसार भारतमा आधुनिक इम्युनोथेरापी प्रायः प्रतिचक्र १ लाख ५० हजारदेखि ४ लाख भारुसम्म खर्च हुने गर्छ । 

कुन वर्गलाई कति हुन्छ फाइदा ? 

यो उपचार विशेषगरी ‘नन–स्मल सेल लङ क्यान्सर’ भएका बिरामीका लागि प्रभावकारी मानिएको छ । भारतमा फोक्सोको क्यान्सरका अधिकांश बिरामी यही श्रेणीमा पर्छन् । तर, यो थेरापी सबै बिरामीका लागि उपयुक्त भने हुँदैन । उपचार सुरु गर्नुअघि चिकित्सकले बिरामीको ट्युमरमा रहेको पीडी एल १ प्रोटिनको मात्रा कति छ भनेर परीक्षण गर्छन् । जसमा यसको मात्रा बढी हुन्छ, ती बिरामीमा यो औषधिले राम्रो असर देखाउन सक्छ ।

विज्ञहरूका अनुसार नन–स्मल सेल लङ क्यान्सर भएका करिब आधा बिरामी यो उपचारका लागि योग्य हुन सक्छन् । यो थेरापीले क्यान्सर फैलिने गति कम गर्न र बिरामीको आयु लम्ब्याउन सहयोग पुर्‍याउने दाबी गरिएको छ ।