काठमाडौँ । शरीरलाई एक भन्दा बढी उद्देश्यका लागि कोलेस्ट्रोल चाहिन्छ । यद्यपि, जब शरीरमा खराब कोलेस्ट्रोल जम्मा हुन्छ, यो धमनीहरूमा जम्मा हुन्छ र रक्त प्रवाहमा बाधा पुर्‍याउँछ । धेरै मानिसहरू उच्च कोलेस्ट्रोलका लक्षणबारे अनभिज्ञ हुन्छन् ।

सामान्य ठानेर तिनीहरू यसलाई बेवास्ता गर्छन् । यद्यपि, लामो समयसम्म कोलेस्ट्रोललाई बेवास्ता गर्दा गम्भीर रोगहरूको जोखिम हुन सक्छ । त्यसैले, आजको यस लेखमा हामी खराब कोलेस्ट्रोल (एलडीएल) भनेको के हो, यो कहिले खतरनाक हुन्छ, र यसको लक्षणहरू कसरी पहिचान गर्ने भन्नेबारे कुराकानी गर्नेछौं ।

कहिले समस्या बन्छ कोलेस्ट्रोल ?
कोलेस्ट्रोल खराब हुँदैन । शरीरलाई कोषहरू बनाउन, खाना पचाउन र हर्मोन उत्पादन गर्न कोलेस्ट्रोल चाहिन्छ । यद्यपि, कम घनत्वको लिपोप्रोटिन (एलडीएल)लाई खराब कोलेस्ट्रोल भनिन्छ । शरीरमा यसको मात्रा बढ्नु खतरनाक हुन्छ । अतिरिक्त कोलेस्ट्रोल धमनीहरूमा जम्मा हुन थाल्छ र साह्रो पत्र बनाउन थाल्छ । यसले धमनीहरू साँघुरो बनाउँछ र रक्त प्रवाहमा बाधा पुर्‍याउँछ ।

के भिन्नता छ एलडीएल र एचडीएलमा ?
उच्च घनत्वको लिपोप्रोटिन (एचडीएल)लाई राम्रो कोलेस्ट्रोल भनिन्छ । यसले रगतबाट खराब कोलेस्ट्रोल हटाउन मद्दत गर्दछ । कम घनत्वको लिपोप्रोटिन (एलडीएल) भनेको खराब कोलेस्ट्रोल हो जुन धमनीहरूको भित्तामा जमेर बस्छ ।

खराब कोलेस्ट्रोल बढेपछि देखिन्छन् यी लक्षण
शरीरमा खराब कोलेस्ट्रोल बढ्नुले एउटा मात्र होइन तर धेरै लक्षणहरू निम्त्याउन सक्छ । यदि यी लक्षणहरू चाँडै पहिचान गरियो भने, उचित उपचार र जीवनशैली परिवर्तनले खराब कोलेस्ट्रोल कम गर्न मद्दत मिल्छ ।

हात र खुट्टामा झनझनाहट र सुन्निने
धमनीमा कोलेस्ट्रोल जम्मा हुँदा हात र खुट्टामा रक्त प्रवाहमा बाधा पुग्छ । रगतको कमीले हात र खुट्टामा झनझनाहट हुन्छ र सुन्निन पनि थाल्छ ।

खुट्टामा निरन्तर दुखाइ
उच्च कोलेस्ट्रोलले खुट्टामा रक्त प्रवाहमा बाधा पुर्‍याउँछ, जसले गर्दा खुट्टामा बारम्बार दुखाइ हुन्छ । यसलाई चिकित्सा रूपमा परिधीय धमनी रोग (पीएडी) भनिन्छ ।

छातीमा असुविधा
उच्च कोलेस्ट्रोलले छातीमा असुविधा र भारीपन निम्त्याउन सक्छ । मुटुसम्म पुग्ने धमनीहरूमा अवरोधको कारणले यस्तो हुन्छ ।

सास फुल्नु र थकान
खराब कोलेस्ट्रोलका कारण हल्का काम गर्दा वा केही सिँढी चढ्दै सास फुल्न थाल्छ र निरन्तर थकानको अनुभूति हुन सक्छ ।

आँखा वरिपरि पहेंलो दाग देखिन्छ
आँखा वरिपरि पहेँलो दागहरू देखा पर्न सक्छन् । बोसो जम्मा भएकोले यस्तो हुन सक्छ ।

हात र खुट्टा चिसो हुनु
खराब कोलेस्ट्रोलका कारण प्रायः हाथ र खुट्टाका औंलाहरू प्रायः चिसो हुन्छन् । रक्त प्रवाह कम भएकोले यस्तो हुन्छ ।

गर्धन, बङ्गारा र ढाडमा दुखाइ
खराब रक्तसञ्चारले छातीमा मात्र नभई घाँटी, बङ्गारा र ढाडमा पनि दुखाइ निम्त्याउन सक्छ ।

(अस्वीकरणः सल्लाहसहितको यो सामग्रीले सामान्य जानकारी मात्र प्रदान गर्दछ, थप जानकारीका लागि सधैँ विशेषज्ञ वा आफ्नो डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् ।)