काठमाडौँ । आईसीसी प्रतियोगिताहरूको कुरा गर्दा दक्षिण अफ्रिका जति ‘अभागी’ टोली अरू कोही छैनन् । उत्कृष्ट खेलाडीहरू र टी–२० फम्र्याटमा राम्रो दक्खल भए पनि दक्षिण अफ्रिकाले हालसम्म टी–२० विश्वकपको उपाधि जित्न सकेको छैन ।

सन् २०२४ को विश्वकपमा पनि दक्षिण अफ्रिका पहिलो आईसीसी ट्रफीबाट वञ्चित हुन पुग्यो । 

सन् २००७ देखि हालसम्म दक्षिण अफ्रिका

• २००७ : घरेलु मैदानमा नेट रन रेटको मार (दक्षिण अफ्रिका)

पहिलो टी–२० विश्वकपको आयोजक दक्षिण अफ्रिकाले बंगलादेश र वेस्ट इन्डिजलाई हराउँदै समूह चरणमा शीर्ष स्थान हासिल गर्‍यो । सुपर–८ मा इंग्ल्यान्ड र न्युजिल्यान्डलाई हराए पनि भारतसँग पराजित भएपछि नेट रन रेटका कारण दक्षिण अफ्रिका सेमिफाइनल पुग्न असफल भयो । वेस्ट इन्डिजविरुद्ध २०६ रनको विशाल लक्ष्य पछ्याएर जितेको त्यो समयको रेकर्ड दक्षिण अफ्रिकाका लागि सुखद क्षण थियो । जस्टिन केम्प (१७३ रन) र मोर्ने मोर्कल (९ विकेट) उत्कृष्ट खेलाडी साबित भएका थिए ।

• २००९ : सेमिफाइनलमा पाकिस्तानसँग पराजय (इंग्ल्यान्ड)

इंग्ल्यान्डमा भएको दोस्रो संस्करणमा ग्रेम स्मिथको कप्तानीमा रहेको दक्षिण अफ्रिकाले उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्‍यो । समूह चरण र सुपर–८ का सबै खेल जितेर सेमिफाइनल पुगेको दक्षिण अफ्रिका अन्ततः पाकिस्तानसँग पराजित हुँदै बाहिरियो । ज्याक कालिसले २३८ रन र रोलोफ भ्यान डर मर्वेले १० विकेट लिएका थिए । 

• २०१० र २०१२ : बिर्सनलायक प्रदर्शन

२०१० मा वेस्ट इन्डिजमा भएको विश्वकपमा दक्षिण अफ्रिकाको प्रदर्शन निकै कमजोर रह्यो । सुपर–८ मा पाकिस्तान र इंग्ल्यान्डसँग हार्दै टोली पुछारमा रह्यो । यस्तै, २०१२ को श्रीलंका विश्वकपमा पनि दक्षिण अफ्रिका सुपर–८ का तीनवटै खेल (भारत, पाकिस्तान र अस्ट्रेलिया) मा पराजित हुँदै घर फर्कियो ।

• २०१४ : कोहलीको इनिङ्सले रोकिएको यात्रा (बंगलादेश)

सन् २०१४ मा दक्षिण अफ्रिकाले सेमिफाइनलसम्मको यात्रा तय गर्‍यो । न्युजिल्यान्ड, नेदरल्यान्ड्स र इंग्ल्यान्डलाई हराउँदै सेमिफाइनल पुगेको दक्षिण अफ्रिकालाई विराट कोहलीको सानदार ७२ रनको इनिङ्सले पराजित गरायो । इमरान ताहिरले उक्त प्रतियोगितामा १२ विकेट लिएर उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।

• २०१६ः सुपर–१० बाटै बाहिर (भारत)

भारतमा भएको विश्वकपमा दक्षिण अफ्रिकाको यात्रा सुपर–१० मै सीमित भयो । वेस्ट इन्डिज र इंग्ल्यान्डसँगको हारले टोलीको सेमिफाइनल पुग्ने बाटो बन्द गरिदियो । क्विन्टन डी ककले ४ खेलमा १५३ रन बनाएका थिए ।

• २०२१ : पुनः नेट रन रेटको दुर्भाग्य (यूएई)

युएईमा भएको २०२१ को विश्वकपमा दक्षिण अफ्रिकाले ५ मध्ये ४ खेल जिते पनि सेमिफाइनलमा स्थान बनाउन सकेन । अस्ट्रेलिया र इंग्ल्यान्डसँग नेट रन रेटमा पछि पर्दा टोली समूह चरणबाटै बाहिरियो । रासी भ्यान डर डुसेन (१७७ रन) र ड्वेन प्रिटोरियस (९ विकेट) टोलीका प्रमुख खेलाडी रहे ।

• २०२२ : नेदरल्यान्ड्ससँगको अप्रत्याशित हार (अस्ट्रेलिया)

अस्ट्रेलियामा भएको पछिल्लो संस्करणमा दक्षिण अफ्रिकाले भारत र बंगलादेशलाई हराएर बलियो सुरुवात गरेको थियो, तर अन्तिम खेलमा नेदरल्यान्ड्ससँग पराजय बेहोरेपछि दक्षिण अफ्रिका सेमिफाइनल पुग्नबाट पुनः वञ्चित भयो । रिले रोसोले सो प्रतियोगितामा एक शतक प्रहार गरेका थिए भने एनरिच नोर्कियाले ११ विकेट लिएका थिए ।

• टी–२० विश्वकप २०२४ः उपविजेतामै सीमित 

दक्षिण अफ्रिकाले उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै ऐतिहासिक रूपमा फाइनलमा स्थान बनाए पनि उपाधि जित्न भने सकेन । फाइनलमा भारतसँग ७ रनले पराजित हुँदै दक्षिण अफ्रिका उपविजेतामा सीमित भयो ।

प्रतियोगिताभर दक्षिण अफ्रिकाको प्रदर्शन निकै प्रभावशाली रह्यो । समूह ‘डी’ मा उसले श्रीलंका, नेदरल्यान्ड्स र नेपालविरुद्ध सबै खेलहरूमा जित हासिल गर्दै शीर्ष स्थानमा रहँदै सुपर ८ मा प्रवेश गरेको थियो ।

सुपर ८ मा इंग्ल्यान्डलाई पराजित गर्‍यो । त्यसपछि सेमिफाइनलमा अफगानिस्तानलाई ९ विकेटले हराउँदै दक्षिण अफ्रिकाले पहिलो पटक टी–ट्वान्टी विश्वकपको फाइनलमा स्थान बनाउने ऐतिहासिक उपलब्धि हासिल गरेको थियो ।

• दक्षिण अफ्रिकाको टोली

एडेन मार्कराम (क), कोर्बिन बोस, डेवाल्ड ब्रेभिस, क्विन्टन डी कक, मार्को जेन्सेन, जर्ज लिन्डे, केशव महाराज, क्वेना माफाका, डेभिड मिलर, लुंगी एनगिडी, एनरिक नोर्टजे, कागिसो रबाडा, रायन रिकेल्टन, जेसन स्मिथ, ट्रिस्टन स्टब्स