काठमाडौँ । चिसो मौसम सुरु भएसँगै तातो सिरकभित्रै बसिरहन मन लाग्नु स्वाभाविक हो। तर, जाडोको नाममा गरिने यस्तो आलस्य र शारीरिक निष्क्रियता स्वास्थ्यका लागि निकै महँगो पर्न सक्छ। 

चिसो हावा र कम घामका कारण शरीर सुस्त हुने भए पनि लामो समयसम्म चलमल नगर्दा यसले शरीरलाई विभिन्न रोगहरूको घर बनाउने खतरा रहन्छ। आयुर्वेदका अनुसार मानव शरीर ‘कर्मयोग’को साधन हो, जसको अर्थ शरीर जति चलायमान रह्यो, उति नै स्वस्थ रहन्छ। 

जाडोमा शारीरिक गतिविधि कम हुँदा शरीरमा ‘वात’ र ‘कफ’ दोषको सन्तुलन बिग्रिन्छ। यसले पाचन प्रणाली, रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता र ऊर्जाको स्तरमा प्रत्यक्ष असर पार्छ। दिनभर कुर्सी वा ओछ्यानमा बसिरहँदा मेटाबोलिज्म कमजोर हुन्छ र शरीरमा बोसो जम्न थाल्छ, जसका कारण जाडोयाममा मोटोपना र मधुमेहजस्ता समस्याहरू तीव्र रूपमा बढ्ने गर्दछन्।

त्यति मात्र होइन, एउटै आसनमा लामो समय बस्दा मांसपेशीहरू कडा हुने र जोर्नी दुख्ने समस्या सुरु हुन्छ। शरीर सक्रिय नहुँदा रक्तसञ्चार ढिलो हुन पुग्छ, जसले उच्च रक्तचाप र मुटुसम्बन्धी रोगको जोखिम बढाउँछ। 

अक्सिजनको मात्रा शरीरका सबै अङ्गमा सही रूपमा नपुग्दा मानसिक स्वास्थ्यमा समेत असर परी तनाव र चिन्ता बढ्न सक्छ।

जाडोमा हुने आलस्यले पाचन तन्त्रलाई सुस्त बनाउने भएकाले शरीरको प्रतिरोधी क्षमता घट्दै जान्छ। त्यसैले यो मौसममा स्वस्थ रहनका लागि हल्का व्यायाम, योग र नियमित हिँडडुल गर्नु अत्यावश्यक छ। 

चिसोबाट बच्न न्यानो लुगा लगाउने तर शरीरलाई भने सधैँ सक्रिय राख्नु नै दीर्घकालीन स्वास्थ्यका लागि उत्तम उपाय हो।