काठमाडौं ।  बच्चाहरू प्रायः आफ्नै मर्जीले काम गर्छन् । मन लागे खान्छन्, मन नलागे खाँदैनन् वा कम खान्छन् । कहिलेकाहीँ खेलकूदमा यति तल्लीन हुन्छन् कि खानपिन पढाई हरेक चिजलाई बेवास्ता गर्छन् । 

तपाईंको बच्चाले लगातार कम खाइरहेको छ, चाँडै थाक्छ, खेल्नमा कुनै चासो देखाउँदैन, र पढाइमा पछि परिरहेको छ भने यसलाई हल्का रूपमा लिनु हुँदैन ।

स्वास्थ्य विशेषज्ञहरूका अनुसार, यी लक्षणहरूले रक्तअल्पतालाई संकेत गर्न सक्छन् । रक्तअल्पताले बच्चाहरूको शारीरिक र मानसिक विकासलाई असर गर्छ । यसलाई प्रारम्भिक पहिचान र उचित पोषणको साथ सजिलै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ ।

किन महत्त्वपूर्ण छ परीक्षण ?

स्वास्थ्य विशेषज्ञहरूका अनुसार, आफ्नो बच्चाको आहारमा विविधता थप्नुहोस् । यदि तपाईंको बच्चा निरन्तर थकित छ वा भोक लाग्दैन भने डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् । रक्त परीक्षणले रक्तअल्पता पुष्टि गर्न सक्छ । तपाईंको डाक्टरको सल्लाहको आधारमा आइरन (फलाम)को पूरक पनि खान सक्नु हुन्छ ।

रक्तअल्पताले बच्चाको शारीरिक र मानसिक विकासलाई गम्भीर रूपमा असर गर्न सक्छ । तर समयमै ध्यान र पौष्टिक आहारले यसलाई सजिलै रोक्न सकिन्छ भनेर डाक्टरहरू भन्छन् । रक्तअल्पता मुख्यतया फलामको कमीको कारणले हुन्छ । यसले बच्चाको रक्तनलीहरूलाई पर्याप्त अक्सिजन बोक्नबाट रोक्छ, जसले गर्दा थकान, कमजोरी र भोक नलाग्ने जस्ता लक्षणहरू देखा पर्छन् । यदि उपचार नगरिएमा, यसले बच्चाको वृद्धिलाई रोक्छ र शैक्षिक प्रदर्शनमा नकारात्मक असर पार्छ ।

पहिचान गर्नुपर्ने मुख्य लक्षणहरू

यस्तो अवस्थामा आत्तिनुको सट्टा लक्षणहरूलाई सम्बोधन गर्ने काम गर्नुपर्छ । बच्चाहरूमा रक्तअल्पताको मुख्य लक्षणहरूमा थकान, कम भोक, फिक्का रंग र कमजोरी, ध्यान केन्द्रित गर्न कठिनाइ र बारम्बार बिरामी पर्नु समावेश छ ।

रक्तअल्पता रोक्नको लागि स्वस्थ आहार पालना गर्नुहोस् । रक्तअल्पताबाट बच्न, बच्चाहरूलाई पालुङ्गो, मेथी र तोरीको साग जस्ता हरियो पत्तेदार तरकारीहरू दैनिक खान दिनुहोस् । यी फलामको राम्रो स्रोत हुन् । मुग, चना र राज्माजस्ता दालहरू, अंकुरित अन्नहरूसँगै, फलाम र प्रोटिनले भरिपूर्ण हुन्छन् । यी कुराहरूलाई उनीहरूको आहारमा समावेश गर्नुहोस् । सुन्तला, मौसमी फलफूल, अमला र कागती जस्ता भिटामिन सी युक्त फलफूलहरू पनि समावेश गर्नुहोस् । भिटामिन सीले फलाम अवशोषणमा मद्दत गर्छ । आफ्नो बच्चाको आहारमा दूध, दही र चीज जस्ता दुग्धजन्य उत्पादनहरू समावेश गर्नुहोस् । गुड जस्ता अन्य स्रोतहरू पनि रक्तअल्पता रोक्न मद्दत गर्छन् ।

(अस्वीकरणः सल्लाह सहितको यो सामग्री सामान्य जानकारीका लागि अनलाइन स्रोतबाट तयार पारिएको हो । कुनै पनि हिसाबले यो योग्य चिकित्सा रायको विकल्प होइन । थप जानकारीको लागि सधैं विशेषज्ञ वा आफ्नो डाक्टरसँग परामर्श गर्नुहोस् ।)