काठमाडौँ । म्यानमारको उत्तरपूर्वी क्षेत्रमा रहेको काउङटुप गाउँमा आइतबार भएको भीषण विस्फोटमा ४५ भन्दा बढी व्यक्तिको मृत्यु भएको छ ।

 उद्धारकर्मीहरू र स्वतन्त्र सञ्चारमाध्यमका अनुसार घटनामा करिब ७० जना घाइते भएका छन् । विस्फोट दिउँसो करिब १२ बजे भएको थियो । उक्त क्षेत्र ताआङ राष्ट्रिय मुक्ति सेना (टीएनएलए)को नियन्त्रणमा रहेको छ । यो स्थान चीनको सीमाबाट करिब ३ किलोमिटर दक्षिणमा पर्छ ।

घटनास्थलमा पुगेका एक उद्धारकर्मीका अनुसार आइतबार साँझसम्म ४६ जनाको शव फेला पारिएको थियो, जसमा ६ जना बालबालिका पनि रहेका छन् । घाइते ७४ जनालाई स्थानीय अस्पतालमा उपचारका लागि पठाइएको छ भने उद्धार कार्य जारी रहेको बताइएको छ । अर्का एक उद्धारकर्मीले विस्फोटका कारण ४० भन्दा बढी व्यक्तिको मृत्यु भएको र १०० भन्दा बढी घरहरू क्षतिग्रस्त भएको जानकारी दिएका छन् ।

स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले मृतकको संख्या ५० देखि ५५ जनासम्म पुगेको हुन सक्ने बताएका छन् । सार्वजनिक गरिएका तस्वीर तथा भिडियोहरूमा धुवाँको ठूलो मुस्लो, भत्किएका भवनहरू र चारैतिर छरिएको भग्नावशेष देखिएको छ । चिनियाँ सरकारी सञ्चारमाध्यम चाइना सेन्ट्रल टेलिभिजन (सीसीटीभी)ले पनि विस्फोटमा धेरैको मृत्यु तथा घाइते भएको र आसपासका घरहरूमा गम्भीर क्षति पुगेको जनाएको छ । प्रारम्भिक अनुसन्धानअनुसार खानी तथा ढुंगा उत्खननका लागि प्रयोग हुने ठूलो मात्राको विस्फोटक पदार्थ भण्डारण गरिएको स्थानमा विस्फोट भएको थियो ।

टीएनएलएले आफ्नो वक्तव्यमा उक्त स्थानमा खानी तथा ढुंगा खानी सञ्चालनका लागि प्रयोग गरिने जेलिग्नाइट  नामक विस्फोटक पदार्थ भण्डारण गरिएको स्वीकार गरेको छ । विस्फोटको कारणबारे अनुसन्धान भइरहेको बताइएको छ । जेलिग्नाइट खानी तथा चट्टान विस्फोटनमा व्यापक रूपमा प्रयोग गरिन्छ, तर लामो समयसम्म वा असुरक्षित तरिकाले भण्डारण गरिएमा यो अत्यन्त अस्थिर र खतरनाक बन्न सक्छ ।

टीएनएलए थ्री ब्रदरहुड एलायन्सको सदस्य हो । यस गठबन्धनले सन २०२३ को अन्त्यतिर म्यानमारको सेनाविरुद्ध ठूलो सैन्य अभियान सञ्चालन गरेपछि नाम्खाम क्षेत्र आफ्नो नियन्त्रणमा लिएको थियो । यद्यपि गत वर्ष चीनको मध्यस्थतामा युद्धविराम सम्झौता भएको भए पनि टीएनएलए र म्यानमार सेनाबीचको सम्बन्ध अझै तनावपूर्ण रहेको बताइएको छ ।