बालसंसार

प्रेरक प्रसङ्ग : सरदार बल्लभ भाइ पटेलको अठोट

सरदार बल्लभ भाइ पटेलको नाम भाइबहिनीहरूले पनि सुनेको हुनुपर्छ । भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनका अग्रगामी व्यक्तित्व पटेल सानैदेखि स्वतन्त्रता प्रेमी थिए । उनी अधिकार मात्र खोज्दैन थे कर्तव्य निर्वाहतर्फ पनि उत्तिकै...

‘हनुमानको करामत’ बालचित्रकथा सार्वजनिक

जितेन्द्र रसिकको बालचित्रकथा ‘हनुमानको करामत’ बजारमा आएको छ । यसमा बालमनोविज्ञानमा आधारित रहेर राम र हनुमानको रोचक कथानक उठान गरिएको छ । कथामा राम र हनुमान भ्रमणका क्रममा भक्तपुरको हनुमन्ते...

कश्यपको कथा : सत्य डग्दैन झुटो तग्दैन

एकदिन बिहान सबेरै राजा जगदादित्यसमक्ष आएर द्वारपालले भने– ‘महाराज ! बाहिर कोही आएका छन्, हजुरसँग तत्कालै भेट गर्न चाहन्छन् । छिमेकी मुलुकबाट आएको हुँ भन्छन्,...

अज्ञानताको सीमा पहिचान गर्नु नै असली ज्ञान हो

१, संसारमा अहङ्कारभन्दा ठूलो शत्रु अरू केही हुँदैन । इतिहासमा एकसेएक मैहुँ भन्ने राजामाहाराजहरू समेत यसैका कारण पतन भएर गएका छन् । तीमध्ये कतिको नामसम्म सुनिन्छ कतिको त नामोनिसानै छैन...

बालकथा : सेवाधर्मको चमत्कार

अघि कुनैबेला एकादेशमा एक जना सन्काहा राजा थिए । उनको हरेक काम सनकको भरमा चल्थ्यो । बोली रुखो थियो, व्यवहार क्रुर । कसैको ज्यानै लिनु पनि उनका लागि ख्यालख्याल थियो...

सम्भव होला अन्तरीक्षमा बस्तीविकास ?

मङ्गल ग्रहको नाम हामी सबैले सुनेका छौँ । पृथिवीको नजिक रहेर सूर्यलाई परिक्रमा गर्ने ग्रहहरूमा मङ्गल पनि पर्छ । यिनीहरूको आपसी दूरी भने परिवर्तन भइरहन्छ । नजिक हुन पुगेको अवस्थामा...

प्रेरक प्रसंग : पीपलको शिक्षा

धेरै पहिले कुनै गाउँमा एउटा पीपलको रुख थियो । ऊ सेवालाई धर्म मान्थ्यो, रातदिन गाउँलेको सेवा गथ्र्यो । घाँस चाहिनेलाई घाँस, दाउरा चाहिनेलाई दाउरा, शीतल चाहनेलाई छायाँ, विश्राम चाहनेलाई विश्रामस्थल,...

कश्यपको कथा : हाँसो नैसर्गिक अधिकार हो

अघि कुनै बेला एउटा गाउँमा एकजना विनोदप्रेमी सामन्त थिए । उनी गाउँमा अनेक किसिमका प्रतियोगिता आयोजना गरी आफू पनि प्रशन्न रहन्थे र अरूलाई पनि प्रशन्न गराउने प्रयास गर्थे । त्यस्तैमा...

नीतिकथा : सुनको अण्डाको लोभ !

धेरै पहिलेको कुरा हो, एउटा गाउँमा गरीव किसान दम्पती बस्थे । जग्गाजमीन केही थिएन, अरुको ज्याला मजदुरी गरी परिवार पाल्थे । गरीवीका कारण दुई छाक पेटभरी पनि खान पनि धौधौ...

कश्यपको कथा : कामासुरको अन्त्य

धेरै पहिले वासनापुर नामक देशमा कामासुर नामक वासनाप्रेमी सेठ थिए । जन्म त उनको उच्च खानदानी कुलमा भएको थियो तर व्यवहार भने साह्रै निच र तस्लोस्तरको गर्थे । खासगरी...

बालकथा : दसैँ पर्व किन र कसरी ?

यतिबेला हामीकहाँ दसैँ पर्वको रमाइलो छ भन्ने कुरा भाइबहिनीलाई थाहै छ । आगामी २९ गते शुक्रबार मान्यजनका हातबाट टीका र जमारा लगाई आशीर्वाद लिएपछि सकिन्छ भन्ने पनि थाहै हुनुपर्छ तर...

कश्यपको कथा : सनकसिंहको सनक

उहिले कुनै बेला विलासपुरमा सनकसिंह नामका राजा थिए । नामजस्तै स्वाभाव पनि सन्काहा नै थियो । देश र जनतको वास्ता थिएन । सधैँ भोगविलासमा रमाउँथे, रमाउन चाहन्थे । राजा त्यस्तो...

नीतिकथा : धुन्धुकारीले नरकमा समेत बास नपाउनुको कारण

धुन्धुकारीको नाम भाइबहिनीहरूले पनि सुनेको हुनुपर्छ, जो अत्यन्त खलपात्रको रूपमा चिनिन्छन् । अहिले पनि कुनै दुर्जन व्यक्तिको उदाहरण दिनुप¥यो भने उनकै नाम लिने गरिन्छ तर उनी को थिए र कसरी...

लालबहादुर शास्त्री : होचा कदका अग्ला मानिस

लालबहादुर शास्त्री स्वतन्त्र भारतको दोस्रा प्रधानमन्त्री थिए । शारीरिक दृष्टिले जति होचा थिए वैचारिक दृष्टिले त्यति नै उचा थिए उनी । २ अक्टुवर १९०४ मा भारत यूपीको मुगलसरायमा जन्मेका शास्त्रीजीको...

कश्यपको कथा : धूर्त जोगीको दुर्दशा

धेरै पहिलेको कुरा हो । एउटा गाउँमा धूर्त जोगी बस्थे । बाहिरबाट संन्यासी देखिन्थे भित्रभित्रै दुराचारी थिए । जटाको मुकुट बाँधी पहेँलो धोती लगाउँथे । पीताम्बर ओड्थे, निधारमा खरानी...

बालकथा : स्यालको बुद्धिले बाघलाई मार्‍यो

भाइबहिनीहरूलाई कसैले बल र बुद्धि कुन ठूलो भन्यो भने के भन्छौ ? सायद बल ठूलो भन्छौ होला होइन ? झट्ट सुन्दा लाग्ने त्यस्तै हो । प्रायः सबैले यसै भन्छन् तर...

बाल अधिकारको सुनिश्चितता गरौँ

-आभास ढुङ्गेल नेपालमा हरेक वर्ष भदौ २९ गते राष्ट्रिय बालदिवस मनाउने गरिन्छ । यस दिनका लागि एक नारा तयार गरिन्छ । कतैकतै विभिन्न कार्यक्रम पनि...

नीतिकथा : चन्द्रमाको घमण्ड

कथा धेरै पुरानो हो । कुनैबेला चन्द्रमालाई रूपको घमण्ड निकै थियो । यसो त आफैँमा उनी थिए सुन्दर नै । गोरो वर्ण, बाटुलो अनुहार, मिलेको शरीर यस्तैयस्तै । त्यसैले त...

आधुनिकता बढेसँगै नेपालमा स्तनपान गराउनेको सङ्ख्या घट्यो

नेपालमा स्तनपान गराउने दर घट्दै गएको पाइएको छ । महिलाको साक्षरता दर बढ्दै गए पनि पछिल्लो समय स्तनपान गराउनेको सङ्ख्या कम हुँदै गएको हो । बालबालिकाको शारीरिक तथा मानसिक...

प्रेरक व्यक्तित्व : मण्डेलाका सफलताका स्रोत

नेल्सन मण्डेला विश्वविख्यात राजनेता हुन् । संसारभरि सम्भवतः उनको नाम नसुन्ने कमै हुनुपर्छ । संसारमा आजसम्म सर्वाधिक आदरका साथ नाम लिइने कुनै राजनेता छन् भने उनै देखिएका छन् । दक्षिण...

कोरोनामुक्त भएका बालबालिकालाई एमआईएस (सी) को खतरा

काठमाडौँ । कोरोना भाइरस (कोभिड—१९) सङ्क्रमण मुक्त भएका बालबालिकामा पछिल्लो समय मल्टिसिस्टम इन्फ्लामेटरी सिन्ड्रोम इन चिल्ड्रेन अर्थात् एमआईएस (सी) भएर अस्पताल आउने क्रम बढ्न थालेको बाल चिकित्सकहरूले बताएका छन् ।...

आध्याको चित्रकला

नामः आध्या खनाल विधाः चित्रकला विद्यालयः हेलो किड्स एकेडेमी कक्षाः एक ठेगानाः बुढानिलकण्ठ, काठमाडौं ...

बच्चाले मास्क लगाउन आनेकानी गरे यसरी सम्झाउनुस्

कोरोना संक्रमणबाट बच्नका लागि मास्क लगाउन जरुरी छ । ठूला मानिसहरुले त मास्क लगाउँछन्, तर कतिपयले आफ्ना बच्चालाई मास्क लगाइदिँदैनन् । कतिपय बच्चाहरु मास्क लगाउन रुची देखाउँदैनन् वा लगाइहाले पनि...

असल मान्छे बन्ने तरिका

प्रसङ्ग झण्डै पौने दुई सय वर्ष अघिको हो । अब्राहम लिङ्कनको नाम भाइबहिनीहरूले पनि सुनेको हुनुपर्छ । उनी अमेरिकाको सोह्रौँ राष्ट्रपति हुन् । सन् १८०९ मा गरिव परिवारमा जन्मेका लिङ्कन...

तपाईंको बच्चा पढ्न मान्दैनन्, अपनाउनुस् यी टिप्स

सबै अभिभावकको एउटा चाहना हुन्छ कि उनीहरुको बच्चा पढाईमा तेज होउन् र भविष्यमा केही गन्तव्य हाँसिल गरुन् । यसका लागि आमा–बुवाले आफ्ना सन्तानलाई हरेक प्रकारको सहुलियत उपलब्ध गराउँछन् । तर...

कोरोनाले १५ करोड बालबालिकालाई गरिबीमा धकेल्यो

बालबालिकाका लागि काम गर्ने संयुक्त राष्ट्रको संस्था युनिसेफका अनुसार कोरोना महामारी र लकडाउनजस्ता संकटका कारण संसारभरी करिब १५ करोड बालबालिका गरिबीको दलदलमा धेकेलिएका छन् । कोरोना संकटका कारण गरिब...

४७ करोडसँग पढ्नका लागि टिभी र स्मार्टफोन छैन, गाउँका चारमध्ये तीन बालबालिका पढाईबाट वञ्चित

कोरोनाका कारण पछिल्लो ५ महिनादेखि संसारभरीका धेरैजसो स्कूल कलेज बन्द छन् । नेपाल सरकारले पनि भदौ मसान्तसम्म शिक्षण संस्था बन्द राख्ने निर्णय गरेको छ । कोरोनाकालमा धेरैको जागिर गुमेको...

कोरोनाको बढ्दो कहरबीच सन्तानलाई विद्यालय पठाउन अभिभावकको संघर्ष

पहिलो पटक आफ्नो सन्तानलाई विद्यालय पठाउन कोही पनि अभिभावकका लागि सहज हुँदैन । विद्यालयमा कस्ता शिक्षक होलान्, कसरी पढाउने होलान्, बच्चालाई नयाँ तालिकासँग कसरी बानी पार्ने होला भन्नेलगायतका थुप्रै तनाव...

डमरू र कोरोना

-घनबहादुर थापा ‘रातेबन’ नामको जङ्गलमा एउटा बाघको परिवार बस्दथ्यो । परिवारमा बाघ, बघिनी र एउटा डमरू थिए । डमरूका लामा–लामा दाह्रा मुख बाहिरसम्म निस्केका थिए । जीउ पनि हेर्दै...

के आफ्नो सन्तानलाई आफ्नै कारणले त बिगारिरहनु भएको छैन ?

बच्चा हुर्काउनु सजिलो काम होइन । हरेक आमा बुवाले चाहन्छन् कि उनीहरुले आफ्नो सन्तानको हरेक चाहना पूरा गर्न सकून्, उनीहरुलाई खुसी राख्न सकून् र जीवनमा एक सफल व्यक्तिको रुपमा विकसित...

लकडाउनमा मेरो अनुभव

२०७६ साल फागुन महिनाको तेस्रो सातातिर म अध्ययनरत स्कुल बूढानीलकण्ठका प्रिन्सिपल होमनाथ आचार्यले वीर अस्पतालका पूर्वनिर्देशक डा. भूपेन्द्रबहादुर बस्नेतलाई स्कुलको धौलागिरि सदनमा बोलाउनु भएको रहेछ | डा. बस्नेतले कोरोनाभाइरसका...

कोभिड-१९, लकडाउन र विद्यार्थीको दैनिकी

कोभिड-१९ चीनको उहान प्रान्तमा सन् २०१९ डिसेम्बरको अन्त्यतिर देखिएको कोरोना भाइरसबाट लाग्ने रोगलाई कोभिड-१९ नाम दिइएको छ । झण्डै ५ महिनाको समयमा यो भाइरस लगभग विश्वका सबै देशसम्म फैलिसकेको छ...

रातोपाटीको 'बालसंसार'मा रचना पठाउनुहोस्

काठमाडौं । हरेक मान्छेमा प्रचुर सृजनशीलता हुन्छ । तर आफ्नो सिर्जना प्रस्फुटन गर्न पनि कुनै न कुनै माध्यम चाहिन्छ । अझ बालबालिकाले आफ्नो सिर्जना प्रस्फुटन गर्ने कुनै माध्यम पाए भने थप...

केटाकेटीका निम्ति युट्यूबमा स्वरमाला र बर्णमालाको सांगीतिक रचना

काठमाडौं । बालबालिकाहरुलाई घरमै बसेर नेपाली भाषा सिक्न सजिलो होस् भन्ने उद्देश्यले नेपालयले संगीतकार तथा गीतकार आभासँंगको सहकार्यमा वर्णमाला र स्वरमालाको सांगीतिक रचना तयार गरेको छ । नेपाली भाषा सिक्न...

बालबालिकालाई मनोरोग लाग्नबाट कसरी बचाउने ?

“बालबालिकाको मनस्थितिमा हुनसक्ने कोरोना भाइरसको त्रास र घरमै लामो समय बिताउँदाको हैरानीमा कसरी सम्झाउन सकिन्छ ?” किशोर किशोरीलाई कुन उत्तम उपायबाट समयको उपयोग गराउन सकिन्छ ?” कोरोना भाइरसको सम्भावित जोखिमका...

१८ महिनासम्मका बालबालिकालाई केही बेर रुन दिनुपर्छः यसले क्षमता बढाउँछ, अनुशासन सिकाउँछ

३ महिनादेखि १८ महिनाका बालबालिकालाई केही बेरसम्म रुन दिनुपर्छ । उनीहरु रुँदा यदि तपाईं दौडिएर बोक्न जानुहुन्छ भने यसले उनीहरुको विकासमा असर पार्न सक्छ । यो दाबी ब्रिटेनको वारविक युनिभर्सिटीका...

बच्चाका लागि आवश्यक छ यौन शिक्षा, तर कुन उमेरमा ?

बच्चाको दिमाग गिलो माटो सरह हुन्छ, यसलाई जस्तो आकार दिन खोज्यो त्यस्तै बन्छ । त्यसकारण उनीहरुलाई जीवनसँग जोडिएका विभिन्न कुरालाई निकै गम्भीरताका साथ सम्झाउन निकै आवश्यक छ । तर जब...

विज्ञानले पनि मान्छ बच्चाको उत्कृष्ट विकासका लागि हजुरबुवा–हजुरआमा अत्यावश्यक

आफ्नो हजुरबुवा–हजुरआमासँग बिताएका पल हाम्रो जीवनको सबैभन्दा अविष्मरणीय पलमध्येको एक हुन्छ । हजुरबुवा–हजुरआमाले कसैको पनि बालापनलाई सुखद बनाउन एउटा महत्वपूर्ण भूमिका निभाएका हुन्छन् । जो बच्चा आफ्नो हजुरबुवा हजुरआमासँगै बस्छन्...

विश्वव्यापी प्रतियोगितामा आठ बालचित्रकला छनोट

जापानमा हुने ‘मित्सुबिसी एशियाली बालचित्र डायरी महोत्सव २०२०’ का लागि नेपालका आठ बालबालिकाका चित्रकला छानिएका छन् । महोत्सवअन्तर्गत संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय शैक्षिक, वैज्ञानिक तथा सांस्कृतिक सङ्गठन (युनेस्को) नेपालको सचिवालयको आयोजना...

बच्चा हुर्काउनका लागि आमा–बुवालाई टिप्स

यो सत्य हो कि ‘सही पालनपोषण’ को कुनै परिभाषा वा निश्चित विधि हुँदैन । तैपनि, हेरचाह र पालन–पोषण सम्बन्धि सरसल्लाह र परामर्शले आफ्ना बच्चाहरूलाई खुसी बनाउन निकै सहयोगी भूमिका खेल्न...

खुकुरीसहित आक्रमणको प्रयास गर्ने ४ युवक पक्राउ

एमालेभित्र कोशीमा मुख्यमन्त्री को बन्ने भन्नेमै विवाद !

गेउरिया खोलामा पक्की पुल बनेसँगै आवागमन सहज

विद्यार्थी कुटपिट गरी घाइते बनाएको आरोपमा शिक्षक पक्राउ

नारायणी अस्पताल घटनामा संलग्न एक जना नियन्त्रणमा

मधेसमा कांग्रेससँगको सहकार्यलाई कायम राख्न चाहन्छन् एमाले र नेकपाका नेता

‘अम्लेखगञ्ज–रक्सौल रेल्वे र चिनी मिलको जग्गा सरकारी जमिनमा बस्नेहरूलाई वितरण गर्न सकिन्छ’

मधेसमा तीन दलीय गठबन्धन कायम रहने मुख्यमन्त्री यादवको दाबी

बागमती सरकार निर्माणमा नेकपा र एमालेको जुरेन भाखा, टिकाउन खोज्दै कांग्रेस

दुई हजार एम्बुलेन्स थन्किए

थानाभर्‍याङ क्षेत्रमा पुरुष मृत अवस्थामा फेला

होस्टललाई नियमन गर्दै स्थानीय प्रशासन

फिर्केखोला संरक्षणमा चासो

गण्डकीमा सत्ताको चाबी बोकेर के गरिरहेको छ राप्रपा–प्रलोपा ?

एमाले लुम्बिनी प्रदेश कमिटीको आठौँ पूर्ण बैठक कपिलवस्तमा

मोबाइल नदिएको निहुँमा साथीको हत्या

रोल्पामा पहिरोमा पुरिएर बेपत्ता भएका दुई जनाको शव भेटियो

लुम्बिनीमा नयाँ सरकारबारे अझै औपचारिक छलफल सुरु भएन

यात्रुलाई बासी खाना खुवाउने होटललाई २५ हजार जरिवाना

लुम्बिनी प्रदेश : कांग्रेसका मन्त्रीहरूले भोलि सामूहिक रूपमा राजीनामा बुझाउने

प्रदेश चलाउने केन्द्रीकृत मानसिकता भत्काउनुपर्छ : शाही

एमाले कर्णालीले भन्यो- ‘नेकपाकै कारण मुख्यमन्त्रीले राजीनामा दिनुपर्‍यो, केन्द्रको निर्णय हामीलाई पचेको छैन’

कर्णालीमा नयाँ मुख्यमन्त्री नियुक्तिका लागि प्रक्रिया अघि बढ्यो, प्रदेश प्रमुखद्वारा आह्वान

कँडेलले भने- तपाईं पहल गर्नुस् म तयारै छु भनेकै हो

सर्पदंशबाट कैलालीमा २९ वर्षीय युवकको मृत्यु

भारत सरकारको सहयोगमा बन्न लागेको विद्यालय शिलान्यास

शहीद दशरथचन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयका उपकुलपति र रजिस्ट्रार नियुक्ति विवादमा

गौरीफन्टा नाकामा ‘बोर्डर इन्टरयाक्सन टिम’ परिचालन