बालसंसार

नीतिकथा : विगतलाई धिक्कार्दै मृत्युको प्रतीक्षा

मानिसलाई ढाँट्न सकिए पनि भगवान्लाई सकिन्न । जति नै गोप्य तरिकाले ढाँटेको भए पनि भगवान्ले थाहा पाएर हिसाब किताव राखेका हुन्छन् र मौका आउनासाथ हिसाब राफसाफ गर्न लगाउँछन् । भाइबहिनीहरूका...

निबन्ध : साधनको किसिम

किसिम भनेको सङ्ख्या जस्तै हो तर सङ्ख्या नै चाहिँ होइन । रूप जस्तै पनि हो तर रूपै चाहिँ होइन । बरु के चाहिँ हो भने रूपको व्यक्त हुने तरिका हो...

बालकथा : स्यालको मूर्खता

आखिर झुट भनेको झुट नै हो । जतिसुकै चलाख भए पनि जतिसुकै चलाखीपूर्वक गरिएको भए पनि एक न एक दिन पत्ता लागिहाल्छ । मूर्ख बनाउन सजिलै हुन्छ, बनाउन सकिन्छ तर...

सच्चा त्याग

त्याग दुई किसिमका हुन्छन् । नभएर गर्ने वा गरिएको त्याग र भएर गर्ने वा गरिने त्याग । नभएर गरिने वा हुने त्याग ठूलो होइन । यस्ता त्यागबाट आत्मसन्तुष्टि पनि मिल्दैन...

प्रेरक प्रसङ्ग : सच्चा त्याग

त्याग दुई किसिमका हुन्छन् । नभएर गर्ने वा गरिएको त्याग र भएर गर्ने वा गरिने त्याग । नभएर गरिने वा हुने त्याग ठुलो होइन । यस्ता त्यागबाट आत्मसन्तुष्टि पनि मिल्दैन...

नीतिकथा : कर्मफल

संसारमा जे रोपिएको छ त्यस्तै फल्छ । अहिलेसम्म एउटा चीज रोपेर अर्को फल प्राप्त भएको उदाहरण कतै भेटिएको छैन । फरक यति हो राम्रो काम गर्नेले राम्रै फल पाउँछन् नराम्रो...

नाटक : एक त्यान्द्रो सागको चमत्कार

स्थान– काम्यक वन समय– मध्याह्न पात्रहरू– द्रौपदी, युधिष्ठिर, भीमसेन, महर्षि दुर्वासा, वासुदेव कृष्ण नेपथ्यमा जङ्गलको बीचमा ठूलो चौर देखिन्छ । चौरको एउटा छेउमा कलात्मक सानो कुटी छ...

चन्द्रमामा दुर्घटना भएको रुसी चन्द्रयानको नाम के थियो ?

१, फिफाद्वारा सन् २०२६ मा हुने विश्वकप फुटबल प्रतियोगितामा एसियाबाट कतिवटा टोलीको कोटा निर्धारण गरिएको छ ? (क) ६ वटा (ख) ७ वटा (ग) ८ वटा (घ) ९ वटा ...

आयातमा अनिवार्य स्टिकरको व्यवस्था हटाउन व्यवसायीको माग

काठमाडौँ । इम्पोटर्स एसोशिएसन अफ नेपालले तयारी बस्तुको पैठारीमा लेबलिङ स्टिकर अनिवार्य गर्दा अवैध व्यापार झन् बढ्न सक्ने भन्दै प्रधानमन्त्रीको ध्यानाकर्षण गराएको छ । प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डलाई पैठारीमा...

निबन्ध : साधनको रूप र रङ्ग

समस्या, समाधान र समाधानका साधन अलग भए पनि यिनीहरू अन्योन्याश्रित हुन्छन्, एक अर्कोमा निर्भर गर्छन्, एक अर्कोमा निर्भर गरेर रहेका हुन्छन् । यिनीहरूका न यस्तै रूप हुन्छ भन्न सकिन्छ न...

बालकथा : सर्प र किसानको त्यो दुस्मनी

दुष्मनको अर्थ हुन्छ नराम्रो मन । यसो त मन आफैँमा राम्रो र नराम्रो भन्ने हुँदैन तर कसैले हानि नोक्सानी गरायो, नराम्रोसित गाली ग¥यो वा केही भन्यो भने जसमाथि त्यस्तो भएको...

स्वदेशको महत्त्व

हाम्रो देशका मानिसहरू विदेशिएका छन् । त्यसमध्ये ८० प्रतिशत युवा जनशक्ति पर्छन् । के हाम्रो देशमा रोजगार छैन ? कि तलब राम्रो छैन ? ल मानौँ रोजगार पनि छैन, रोजगार...

बालकथा : बकुल्लाको मूर्खता

नेपालीमा एउटा भनाइ छ– हतपतको काम लतपत । यसको आशय हो कुनै पनि काम गर्नुपर्दा हतार गर्नुहुँदैन । निकै परसम्म सोचविचार गरेर मात्र सुरू गर्नुपर्छ । अन्यथा कुनै पनि बेला...

नीतिकथा : लोभले लाभ लाभले विलाप

नेपालीमा एउटा भनाइ छ लोभले लाभ, लाभले विलाप । जुन चीजमा लोभ गरियो थियो त्यो प्राप्त भो लाभ भयो तर दिगो भएन । तत्कालै जसरी आएको थियो त्यसैगरी गयो ।...

निबन्ध ः आकाश महिमा

साधन र स्रोतको कुरा गर्दा यी छुट्टै हुन् कि जस्तो लाग्छ तर त्यो रूमा मात्र हो सारमा होइन । सारमा त यही हो कि साधन र स्रोत एउटै हो । साधनभित्रै...

ज्ञानगुन : ब्रह्माण्डको पहिलो रङ्गिन तस्बिर कहिले सार्वजनिक भएको थियो ?

१, संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय मिसनमा हालसम्म धेरै महिना पठाउने देश कुन हो ? (क) नेपाल (ख) भारत (ग) भुटान (घ) मालदिभ्स २, मदन भण्डारी राष्ट्रिय पुरस्कार २०८० पाउने व्यक्ति...

बालकथा : नमागिएको सुझाव दिन खोज्दा....

नबोलाएको स्थानमा जानु र नमागिएको सल्लाह वा सुझाव दिनु दुवै उस्तै हो । दुवैको अवस्था करिब उस्तै हुन्छ । न इज्जत पाइन्छ न महत्त्व नै रहन्छ । त्यस्तै परे सोच्दै...

नाटक : आध्यात्मिक कोशको नाम र क्षेत्र

स्थान– देवघाट धाम समय– दिउसो तीन बजे पात्रहरू वशिष्ठ– गुरुकुल आश्रमका प्राचार्य ईला– गुरुकुलकी प्रथम छात्रा उषा– गुलकुलकी दोस्री छात्रा भारती– गुरुकुलकी तेस्री छात्रा ...

नीतिकथा : बाँदर र गोहीको दोस्ती

धेरै पहिलेको कुरा हो । एउटा गाउँ नजिक ठूलो तलाउ थियो, जसको किनारमा रहेको जामुनको रुखमा एउटा बाँदर बस्ने गर्थ्यो । रुखसित उसको यति बढी लगाव थियो कि हमेसा छाड्दैनथ्यो...

बालकथा : खरायोको बुद्धिमानी

धेरै पहिलेको कुरा हो । एउटा जङ्गलमा निकै शक्तिशाली सिंह बस्थ्यो । सिंह प्रजातिका जनावरहरू यसै पनि हिंस्रक हुन्छन् । उनीहरूको स्वाभाव नै त्यस्तै हुन्छ । हिंस्रक नबनी वा हिंसा...

निबन्ध : माटो महिमा

प्रायः हामी भन्ने गर्छौँ माटो माटो नै हो तर यो भन्ने कुरा मात्र हो । वास्तवमा माटो मात्र चाहिँ होइन । जीवनको मूलभूत आधार भनेकै माटो हो, जुन पञ्चतत्वको पहिलो...

शेखचिल्लीको मूर्खता

संस्कृतमा एउटा सूक्ति छ– ‘विद्याधनं सर्वधनं प्रधानम् ।’ यसको अर्थ हो धनहरूमा विद्यारूपी धन नै सर्वोत्तम धन हो । विद्याले विनय दिन्छ । विनयले सज्जन बनाउँछ । सज्जनलाई सबैले मन...

नीतिकथा : दुःखीको सेवा

साधु सन्तहरू भन्ने गर्छन् मानवसेवा नै माधवसेवा हो । नीतिशास्त्रले पनि ‘सेवा हि परमो धर्म’ भनेर सेवालाई नै जोड दिएको छ । जहाँ बालक, वृद्ध, बिरामी, अशक्त, असहाय, दुःखी, दरिद्री...

वैदिक कथा : विभेद

वैदिक सनातन धर्ममा नारी र पुरुषबीचको विभेद प्रायः सुनिन्छ । विभेद छ भन्ने पनि छन्, छैन भन्ने पनि छन् । भाइबहिनीहरूको जानकारीका लागि यसैको वास्तविकता सम्बन्धी यहाँ एउटा कथा प्रस्तुत...

हरि र रामको संवाद : ‘वन विनाश नगरौँ’

(राम जङ्गलमा रूख काट्दै छन् । उनका एकजना छिमेकी हरि गर्मीका कारण शीतल हावा खान भनेर जङ्गल घुम्दै राम भएको ठाउँमा पुग्छन् र रामसँग कुराकानी गर्न थाल्छन् ।) हरि...

बालकथा : पशुबलि

देवीदेवताको नाममा प्रायः हामी पशुपन्छीको बलि दिने गर्छौं । हामीमध्ये धेरैले कुलायन पूजामा समेत पशुपन्छीको बलि दिँदै आएका छौँ । यसरी बलि दिँदा उनीहरू खुसी भएर मनोकामना पूरा गरिदिन्छन् भन्ने...

बालनिबन्ध : साधन र स्रोत

हामीलाई कुनै पनि काम सम्पन्न गर्न साधनको आवश्यकता पर्छ । साधन भएपछि स्रोत पनि हुने नै भए । विना स्रोत कुनै पनि चीज उत्पन्न हुनै सक्दैन । यस्तो अवस्थामा कतिपयलाई...

ज्ञानगुनका कुरा : नेपाली स्याट–१ अन्तरिक्षमा कति दिन रहेको थियो ?

१, सन् २०२४ को गृष्मकालीन ओलम्पिक खेलकुद कुन देशमा हुने भएको छ ? (क) जर्मनी (ख) फ्रान्स (ग) इटाली (घ) अमेरिका २, सानै छु बढ्न देऊ बाल विवाह...

राजा बलिको चातुर्य

राजा बलिको नाम भाइबहिनीहरूले पनि सुनेको हुनुपर्छ । उनी अष्ट चिरञ्जीवीमध्येमा पनि पर्छन् । चिरञ्जीवी भन्नाले कल्पान्त जीवी भनेर बुझिन्छ, जसमा ४ अर्ब ३२ करोड वर्ष पर्छ । एक पटक...

बालबालिकालाई अभिभावकले गर्ने सच्चा प्रेम कस्तो हुनुपर्छ ?

शीर्षक देख्नेबित्तिकै हामीलाई लाग्न सक्छ– बालबालिकाहरू देख्दा कसलाई प्रेम भाव नआउला ? प्रेम पनि यसरी गर्ने भनी सिकाइनुपर्ला र ? कसलाई थाहा छैन, आफ्ना बालबालिकालाई प्रेम गर्ने तरिका ? ...

बालकथा : घृणाले आफैँलाई घात गर्छ

कसैप्रति वैरभाव गर्नु, नराम्रो भावना राख्नु, नराम्रो आँखाले हेर्नु, दुर्वचन बोल्नु, कसैलाई तिरस्कार गर्नु, होच्याउनु, कसैको बदख्याईँ गर्नु जस्ता सबै किसिमका बोली र व्यवहार घृणाको परिभाषाभित्र पर्छन् । यस्ता व्यवहारले...

माइकल फराडे र सरकारी कर्मचारी

१७९१ सेप्टेम्बर २२ का दिन इङ्गल्यान्डमा जन्मेका सर माइकल फराडे विश्वप्रसिद्ध वैज्ञानिक हुन् । इलेक्ट्रिसिटीका आविष्कारक यी वैज्ञानिक जति प्रसिद्ध थिए, व्यक्तिगत जीवनमा त्यति नै साधारण थिए । शारीरिक व्यक्तित्वलाई...

नाटक- कर्मयोग

स्थान- महाभारतको युद्ध मैदान समय- दिउसो ३ बजे पात्रहरू- १, धृतराष्ट्र (हस्तिनापुर नरेश) २, सञ्जय (धृतराष्ट्रको सचिव) ३, वासुदेव (अर्जुनका सारथि बनेका देवकी नन्दन कृष्ण) ...

बालकथा : गधाको मूर्खता

धेरै पहिलेको कुरा हो । एक पटक मत्ता हात्तीसँग भएको झगडाका कारण एउटा सिंह नराम्ररी घाइते भयो । फलतः उसले शिकार गर्न सकेन र निकै दिनसम्म भोकै रहनुप¥यो । जब...

यी हुन् सबैभन्दा बढी मूल्यवृद्धि भएका १० वस्तु

काठमाडौँ । आर्थिक वर्ष २०७९/८० मा सबैभन्दा बढी मूल्यवृद्धि अन्न तथा अन्नबाट बनेका परिकारमा भएको छ । अर्थमन्त्री प्रकाशशरण महतले प्रस्तुत गरेको आर्थिक सर्वेक्षणअनुसार अन्न तथा अन्नबाट बनेका परिकारमा १४.३५ प्रतिशतले...

बालनिबन्ध : समस्या र समाधान

संसारमा समस्या पनि छ र समाधान पनि छ । समस्या र समाधान भएकैले त्यसको साधन पनि छ । समाधान नहुने, गर्न नसकिने समस्या नै हुँदैन । समाधान भएपछि त्यसको साधन...

नीतिकथा : युधिष्ठिरको परीक्षा

प्रसङ्ग महाभारतको हो । जतिबेला द्रौपदीसहित पाण्डवहरू स्वर्गारोहणको बाटामा थिए त्यतिबेला लेक लागेर सर्वप्रथम द्रौपदी ढलेकी थिइन् । उनी ढलेको देखेर सहदेवले त्यसको जानकारी दाजु युधिष्ठिरलाई गराए तर युधिष्ठिरले भने...

बाल नाटक : अर्जुनको चिन्ता

स्थान– महाभारतको युद्धस्थल कुरुक्षेत्रको मैदान समय– मध्याह्न १२ बजे पात्रहरू– धृतराष्ट्र– हस्तिनापुरका दृष्टिविहीन राजा सञ्जय– व्यासजीबाट दिव्यदृष्टि पाएका धृतराष्ट्रका स्वकीय सचिव वासुदेव– अर्जुनको सारथि बनेर...

नीतिकथाः परोपकार

महापुरुषहरू परहित र परोपकारको चिन्तन गर्छन् । उनीहरू आफूमाथि जस्तोसुकै विपत्ति आइपरे पनि त्यसको परवाह गर्दैनन् तर परोहितका मामिलामा भने सास छउन्जेल लागिरहेका हुन्छन् । यस्तैमा राजा विक्रमादित्य पनि पर्छन्...

बालनिबन्ध : समन्वयवादको सिद्धान्त

प्रकृति जीवन हो, जगत् हो अनि जीवन र जगत्को आधार हो । संसार बनाउने, चलाउने, खेलाउने सबै यसैले हो । ऊ एकैसाथ एकबाट अनेक हुन पनि सक्छ अनेकबाट एक हुन...

गेउरिया खोलामा पक्की पुल बनेसँगै आवागमन सहज

विद्यार्थी कुटपिट गरी घाइते बनाएको आरोपमा शिक्षक पक्राउ

भारतबाट ल्याउँदै गरेको खैरो हेरोइनसहित युवक पक्राउ

नेकपा मोरङको एकता भेला, ७९९ सदस्यीय जिल्ला कमिटी गठन

मधेसमा कांग्रेससँगको सहकार्यलाई कायम राख्न चाहन्छन् एमाले र नेकपाका नेता

‘अम्लेखगञ्ज–रक्सौल रेल्वे र चिनी मिलको जग्गा सरकारी जमिनमा बस्नेहरूलाई वितरण गर्न सकिन्छ’

मधेसमा तीन दलीय गठबन्धन कायम रहने मुख्यमन्त्री यादवको दाबी

रौतहटमा खोलामा डुबेर बालकको मृत्यु

दुई हजार एम्बुलेन्स थन्किए

थानाभर्‍याङ क्षेत्रमा पुरुष मृत अवस्थामा फेला

होस्टललाई नियमन गर्दै स्थानीय प्रशासन

भोटेकोसीमा गाडी खसेपछि खोजी तथा उद्धारमा खटेकालाई हौसला दिन गृहमन्त्री घटनास्थलमै पुगे

गण्डकीमा सत्ताको चाबी बोकेर के गरिरहेको छ राप्रपा–प्रलोपा ?

एमाले लुम्बिनी प्रदेश कमिटीको आठौँ पूर्ण बैठक कपिलवस्तमा

मोबाइल नदिएको निहुँमा साथीको हत्या

महानगरको प्रतिवेदनप्रति पोखराका सुकुमबासी असन्तुष्ट

रोल्पामा पहिरोमा पुरिएर बेपत्ता भएका दुई जनाको शव भेटियो

लुम्बिनीमा नयाँ सरकारबारे अझै औपचारिक छलफल सुरु भएन

यात्रुलाई बासी खाना खुवाउने होटललाई २५ हजार जरिवाना

लुम्बिनी प्रदेश : कांग्रेसका मन्त्रीहरूले भोलि सामूहिक रूपमा राजीनामा बुझाउने

प्रदेश चलाउने केन्द्रीकृत मानसिकता भत्काउनुपर्छ : शाही

एमाले कर्णालीले भन्यो- ‘नेकपाकै कारण मुख्यमन्त्रीले राजीनामा दिनुपर्‍यो, केन्द्रको निर्णय हामीलाई पचेको छैन’

कर्णालीमा नयाँ मुख्यमन्त्री नियुक्तिका लागि प्रक्रिया अघि बढ्यो, प्रदेश प्रमुखद्वारा आह्वान

कँडेलले भने- तपाईं पहल गर्नुस् म तयारै छु भनेकै हो

शहीद दशरथचन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयका उपकुलपति र रजिस्ट्रार नियुक्ति विवादमा

गौरीफन्टा नाकामा ‘बोर्डर इन्टरयाक्सन टिम’ परिचालन

‘२५ गतेभित्र सुदूरपश्चिममा नयाँ सरकार बन्छ'

बेड मागेर विश्वविद्यालय चलाउने कि आफ्नै अस्पतालबाट सुरु गर्ने ?

रूसी कब्जामा रहेको सहर र सीमावर्ती गाउँमा युक्रेनी आक्रमणबाट छ जनाको मृत्यु